Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmelik, Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlandı.
Yönetmelikte, sürücü adaylarının ve sürücülerin sahip olmaları gereken sağlık şartlarıyla bazı hastalıkların muayenesine ilişkin esasları düzenleniyor.
Buna göre, sürücü adaylarının genel sağlık muayeneleri pratisyen ya da uzman hekimler tarafından yapılacak ve rapor düzenlenecek. Usulüne uygun olmadığı tespit edilen raporlar geçersiz sayılacak ve o muayeneyi yapan hekim bir daha sağlık raporu veremeyecek, hakkında suç duyurusunda bulunulacak.
Aile hekimliği uygulamasına geçilmiş illerde Toplum Sağlığı Merkezi tarafından da rapor verilebilecek.
İki gözü olanlarda bir gözün görmesi 10’da 2’den aşağı olmamak şartıyla her iki gözün görme derecesi toplamı 20’de 10 olanlar (A1), (A2), (B), (F) ve (H) sınıfı, bir gözün görmesi 10’da 6’dan aşağı olmamak şartıyla her iki gözün görme derecesi toplamı 20’de 14 olanlar (C), (D), (E) ve (G) sınıfı ehliyet sahibi olabilecek. Bu şartlara sahip olmayanlar, görme sorununu gözlük ya da lensle gidermesi halinde, araç kullanırken bunları kullanması şartıyla ehliyet alabilecek. Renk körleri, herhangi bir şart aranmadan ehliyet alabilecek. Gece körlüğü olanlar gün doğumundan bir saat önce, gün batımından bir saat sonra araç kullanabilecek.

TEK GÖZÜ OLANLAR
Tek gözü (monoküler) olan ya da tek gözüyle görenler de belirli koşulları taşımaları halinde sürücü belgesi sahibi olabilecek.
Bu kişilerde, görme gücünün 10’da 10 olması, yatay görüş alanının 120 dereceden daha az olmaması şartları aranacak.
Hayatının herhangi bir döneminde tek gözlü durumuna gelenler, olayın üzerinden en az 1 yıllık adaptasyon süreci geçtikten sonra ve 120 dereceden daha az olmamak koşuluyla görüş alanına sahip olduğu saptanırsa sürücü belgesi alabilecek.
Monoküler kişiler (A1), (A2), (B) ve (F) sınıfı sürücü belgesi alabilecek, ticari araç kullanamayacak. Kendileri açısından konulan kurallara uyup uymadıklarının denetlenebilmesi için sürücü belgelerine monoküler ibaresi yazılacak.
Monoküler olanların kullanacakları araçların içinde, sağında ve solunda olmak üzere en az 3 ayna bulunacak, arka camın sağ ve sol üst köşelerine bu durumlarını gösteren işaret yapıştırılacak.
Monoküler sürücüler, gün batımından bir saat sonrasıyla gün doğumundan bir saat öncesi arasında kalan gece diliminde araç kullanamayacak.
Bu kişilerin kullanacakları araçların azami hızı yerleşim yerinde 50 kilometre olacak. Yerleşim yeri dışında Karayolları Trafik Yönetmeliği’nde belirtilen hız sınırından 10 kilometre düşük hız yapılacak.
Monoküler sürücüler her yıl bir göz hekiminden sağlık raporu alacak.
Yatay düzlemde her iki gözde ayrı ayrı görme alanı 120 dereceden daha az olanlar sürücü belgesi sahibi olamayacak. İki gözden herhangi birinde 120 dereceden az görme alanı olanlara monoküler sürücü belgesi verilecek.
Göz kaslarındaki bozukluk nedeniyle her iki gözünde tam pizotisi (göz kapağının düşmesi) olanlar sürücü belgesi alamayacak. Tek taraflı pitozisi olup pupili kapalı kişiler, monoküler gibi işlem görecek. Ameliyatla durumunu düzeltenler, görme derecelerine ilişkin şartları yerine getirirlerse, ehliyet alabilecek.
Paralitik şaşı (felce bağlı göz kaslarının çalışmaması) ya da diplopi (çift görme) olanlar, görme dereceleri ne olursa olsun ehliyet sahibi olamayacak.
Monokülerler dahil, diplopi tanısı konulan sürücünün belgesine de el konulacak.
(A1), (A2), (B), (F) ve (H) sınıfı için özellikli gözlükler veya kapama ile diplopi kontrol edilebiliyor ve sürücü sürme işlemi sırasında bunlara dikkat edebiliyorsa, 9 ay sonra kapama için monokülarite kriterine uymak koşulu ile ilgili merkez görüşü alınarak sürmeye devam edebilecek.
Tüm sınıf ehliyetler için tıbbi destek alınarak iyi bir fonksiyonel adaptasyon ve rehabilitasyon sağlanmışsa, durağan olan 9 aylık ya da daha fazla süreli diplopide, bu sürenin sonunda sürüşe izin verilebilecek.
Diplopi geçmiyor veya rehabilite edilemiyorsa (C), (D), (E) ve (G) sınıfı ehliyet sahiplerine sürüş izni verilmeyecek. Bir gözün kapatılarak araç kullanılması bu grup için geçerli olmayacak.
Görmeyi zamanla azaltabilecek hastalıklarda görme durumu şartlara uysa dahi, sürücü muayenesi yılda 1 kez tekrarlanacak.
Yönetmeliğe göre, ağır şeker hastalarına, organ nakli yapılanlara, kalp yetmezliği ve kapak hastalığı olanlara, organ yetmezliği bulunanlara sürücü belgesi verilmeyecek.
Hipertansiyonu 200/120 mmHg’nin üzerinde olan (A) ve (B) sınıfı dışındaki ehliyet sınıfı adayları sürücü belgesi alamayacak.

İŞİTME
İşitme cihazı kullananlar, (A1), (A2), (C), (D), (E), (G) sınıfı sürücü belgesi alamayacaklar. İşitme cihazı kullandıkları halde (B) sınıfı sürücü belgesi alanlar, ticari araç kullanmayacak.
Bedenen ve ruhen sağlam, görme derecesi sürücü belgesi almaya elverişli olan işitme ve konuşma engellilere, ticari olmamak koşuluyla sadece otomobil kullanmak üzere (H) sınıfı sürücü belgesi verilebilecek.
Bunların kullandıkları aracın arka camının sol ve sağ üst köşelerine işitme ve konuşma engelli olduklarını belirleyen işaretler yapıştırılacak ve araçlar, yeterince dikiz aynaları ile donatılacak.
Labirent fonksiyonunu bozacak kulak burun boğaz hastalığı bulunanlara, sürücü belgesi verilmeyecek.
Baş dönmesi nedeni olabilecek hastalıklardan herhangi biri teşhis edilirse hekim kanaatine göre 6 ya da 12 ay sonra ehliyet verilecek.

ORTOPEDİK SORUNU OLANLAR
Kişinin baş ve boynunu arkaya döndürmesini ve bakmasını yüzde 50’den fazla engelleyen boyun vertebra ve boyun bölgesi hastalıklarında ve lumbal vertebra eğilme ve dönme hareketlerini yüzde 75’den fazla engelleyen durumlarda sürücü belgesi verilmeyecek.
Bunun yanında her iki omuz, dirsek, kalça ve diz artrodezinde (eklemin birleşmesi, yapışması) veya fonksiyonel olmayan ankilozlarda (eklemin hareket etmemesi) ehliyet sahibi olunamayacak. Ancak simetrik büyük ve eklemlerin ve aynı taraf diz, kalça, omuz, dirsek eklemlerinin fonksiyonel ankiloz ve artrodezlerinde, ortopedi ve travmatoloji ya da fizik tedavi rehabilitasyon uzmanının raporu ile (H) sınıfı sürücü belgesi verilebilecek.
El eklemleriyle ilgili hastalıklarda ya da parmak noksanlıklarında uzman hekim raporlarına göre karar verilecek.
Her özürlü için kullanılacak özel tertibatlı araç, ortopedi ile fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanının bulunduğu heyetçe tanımlanacak.

ALKOL BAĞIMLILARINA EHLİYET YOK
Alkol bağımlılığı olanlar veya alkollü araç kullanmaktan vazgeçmeyenlere sürücü belgesi verilmeyecek.
Geçmişte alkol bağımlılığı olanlar belirgin bir dönem alkol almadıklarını kanıtladıklarında bağımlılık konusunda uzman hekimin fikri ve düzenli tıbbi kontrollerle (B) sınıfı sürücü belgesi alabilecek.
Psikotrop (uyuşturucu madde) maddelere bağımlı olanlar veya bağımlı olmasa da düzenli olarak kullananlar sürücü belgesi alamayacak.
Yönetmeliğe göre, araçlarda bulundurulması gereken ilk yardım malzemeleri arasından ceset torbası çıkartılırken, diğer malzemeler, 2 adet büyük sargı bezi, 1 kutu hidrofil gaz steril, 3 adet üçgen sargı, flaster, alüminyum yanık örtüsü,
2 çift eldiven, el feneri, makas, yara bandı, esmark bandajı, turnike, çengelli
iğne, antiseptik solüsyon olarak sıralandı.
Yönetmelikte belirtilen hükümlere uymayan sürücüler, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ilgili hükümlerine göre cazalandırılacak. Ayrıca, yönetmelikte belirtilen kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülükleri uymayan sürücüler araç kullanmaktan men edilecek.