Anayasa Mahkemesinin, Markaların Korunması Hakkında KHK'nın bazı maddelerini iptal etmesi nedeniyle doğacak hukuki boşluğu gidermek amacıyla hazırlanan tasarı, marka tescilinden doğan hakkın kapsamını, marka sahibinin izni olmadan, üçüncü kişilerin markayı kullanmalarının yasaklandığı durumları düzenliyor.

Tasarıya göre, marka tescilinden doğan haklar, marka sahibine ait olacak. Marka sahibi, markanın tescil kapsamına giren aynı mal veya hizmetlerle ilgili olarak; tescilli markayla aynı olan herhangi bir işaretin kullanılmasını engelleyebilecek.

Marka sahibi, tescilli markayla aynı veya benzer olan, tescilli markanın kapsadığı mal, hizmetlerin aynı veya benzerini kapsayan ve bu nedenle vatandaşların, işaretle tescilli markayı ilişkilendirmesi de dahil, karıştırma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılmamasını isteyebilecek.

Tescilli markayla aynı veya benzer olan, tescilli markanın kapsamına giren mal ve hizmetlerle benzerlik taşımayan, ancak Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle tescilli markanın itibarından dolayı haksız bir yarar elde edecek, tescilli markanın itibarına zarar verecek veya ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikte herhangi bir işaretin kullanılmasının önlenmesini istemek de marka sahibinin hakları arasında yer alacak.

-İŞARETİN, İNTERNETTE KULLANIMI YASAKLANIYOR-

İşareti (markayı) taşıyan malın piyasaya sürülmesi, stoklanması, o işaret altında hizmetlerin sunulması, işareti taşıyan malın gümrük bölgesine girmesi ve işareti kullanan kişinin, bu kullanıma ilişkin hakkı veya meşru bir bağlantısı olmaması koşuluyla, işaretin aynı veya benzerinin, internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde, alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük veya benzeri biçimlerde kullanılması yasaklanabilecek.

Marka tescil başvurusunun bültende yayımlanmasından sonra gerçekleşen ve marka tescilinin ilan edilmesi halinde yasaklanması söz konusu olabilecek fiiller nedeniyle, başvuru sahibi tazminat davası açabilecek. Mahkeme, iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak, tescilin yayınlanmasından önce karar veremeyecek.

-MARKA HAKKINA TECAVÜZ-

Tasarı, başkalarının, marka sahibinin yetkisindeki markayı kullanma hakkına tecavüz etmesini de engelliyor.

Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı, düzenlemede belirtilen biçimlerde kullanmak, markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini kullanarak, markayı taklit etmek, kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, gümrük bölgesine yerleştirmek, marka sahibince lisans yoluyla verilen hakları izinsiz genişletmek ve bu hakları üçüncü kişilere devretmek, marka hakkına tecavüz sayılacak.

-YÜRÜRLÜK TARİHİ TARTIŞMA KONUSU OLDU-

Tasarının yürürlük maddesine geçildiğinde, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bürokratları tarafından hazırlanan, AK Parti Konya Milletvekili Hasan Angı ile Yozgat Milletvekili Osman Coşkun'un imzaladığı önerge görüşülmeye başlandı.

Düzenlemenin yürürlük tarihinin 4 Ocak 2009 olmasını içeren önergenin gerekçesinde, ''Anayasa Mahkemesinin iptal kararının 5 Ocak 2009'de yürürlüğe girmesi nedeniyle, iptal kararı nedeniyle doğmuş ve doğacak hukuki boşluğun giderilmesi amacıyla, hukuki güven ve istikrar ilkeleri uyarınca verildiği'' ifade edildi.

CHP Adana Milletvekili Tacidar Seyhan, önergeye karşı çıkarak, yasaların geçmişe doğru işletilemeyeceğini belirterek, ''Yasaların geçmişe doğru işletilmesi için geçecek sürede hak mağduriyetlerinin oluşması lazım. Şu anda böyle bir şey yok. Patentle ilgili yasalar zaten var ve işlemeye devam ediyor'' dedi.

Bakanlık bürokratları ve Komisyon Başkanı Soner Aksoy, önergenin kabul edilmemesi halinde mahkemelerdeki davaların düşeceğini belirterek, ''Markaya tecavüz hakkına imkan veririz. Ayrıca, konuyla ilgili Anayasa Mahkemesi kararı var. Meclisin hukukçularından önergenin verilebileceği konusunda görüş alındı'' dedi.

-''BÜROKRASİ KENDİ HATASINI BİZE ÖDETTİRİYOR''-

Önergeye karşı çıkan AK Parti Düzce Milletvekili Metin Kaşıkoğlu, yasaların geçmişe doğru yürümeyeceğinin evrensel bir hukuk kuralı olduğuna işaret ederek, bu yönde çıkarılacak bir düzenlemenin yine iptal edileceğini savundu.

Hatanın idarede olduğunu ve Anayasa Mahkemesinin tanıdığı 6 ay sürede gerekli yasal düzenlemenin yapılmadığını anlatan Kaşıkoğlu, ''Bürokrasi kendi hatasını bize, Parlamentoya ödettiremez. Kimse kusura bakmasın. Hukuk devletinde böyle bir aymazlık olmaz, böyle bir önerge de olmaz. Buna Anayasa  Mahkemesi kararı gerekçe gösteriliyorsa, kendilerinin saçma sapan kararları da var. Bu da onlardan biridir. Biz diktatörlükte yönetilmiyoruz, hukuk nizamı olan bir ülkedeyiz'' dedi.

AK Parti'li Angı da tasarının son günde getirildiğini belirterek, önerge sahipleri olarak önergeyi çektiklerini söylerken, CHP'li Seyhan da ''Düştüyse yasa ayın 5'inde düştü, davalar düştüyse ayın 5'inde düştü. Zamanında tedbir almadınız'' dedi.

Sanayi ve Ticaret Bakanı Zafer Çağlayan, 4 ayrı tasarıyı 25 Nisan 2008'de Başbakanlığa sunduklarını, ancak oradaki yoğunluk nedeniyle Meclise sevkedilemediğini belirterek, ''Haksız suçlamaları kabul etmem. Bürokrat benim bürokratım. Gecikme varsa bu Bakanlığımındır. Evet, keşke daha önce getirseydik'' dedi.

Komisyon Başkanı Aksoy da Çağlayan'a, ''Keşke daha önce getirseydiniz. Başbakanlıkta bekliyor olsa bile tasarıları zamanında buraya getirmek mümkündür'' karşılığını verdi.

Konuşmaların ardından önerge geri çekilirken, tasarı kabul edildi.

Komisyonun gündeminde bulunan Rekabetin Korunması Hakkında Kanunda değişiklik yapılmasını içeren yasa tasarısı ise alt komisyona gönderildi.