Mustafa Gün'ün haberi

Başbakan Erdoğan'ın özel uçağını eleştiren Mehmet Ali Birand, 'dışarıdan görüldüğünün aksine, bu uçakla uzun seyahat etmenin büyük bir eziyet olduğunu' dile getirdi. Başbakan ve heyetlere ayrılan bölümlerin yetersizliğine dikkat çeken Birand, uçağın uzun menzilli olmaması nedeniyle Washington'a giderken Dublin'de yakıt ikmalı yapmak zorunda kalınmasını da eleştirdi. Birand'ın haklı olduğu bir başka konu da, başbakanlar için alınan özel uçaklara lüks gözüyle bakılması oldu.

Menzili 3 bin 704 km olan A 319 tipindeki ANA uçağının, 8 bin 424 km mesafedeki Washington'a uçmak için yakıt ikmali yapması gerekiyor. Bunun için İstanbul'dan 3 bin 33 km mesafedeki Dublin, aktarma merkezi olarak seçildi. Başbakanlık için A 330 tipinde bir uçak tahsis edilecek olursa, 10 bin 371 km menzili ile New York ve Washington'a aktarmasız gidilebilecek.

ABD Başkanı Barack Obama'nın, Jumbo Jet Boeing 747 tipi iki uçağı var. Başbakan'a böyle bir uçak tahsis edilemese bile Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy'nin sipariş verdiği Airbus A330-200 gibi bir uçak tahsisi alternatifler arasında. Bu uçak uzun menzilli ve son derece teknolojik sistemlere sahip. Özel odalarla birlikte 100-150 business koltuk konfigürasyonu elde edilebilen uçak, tam yatar özelliğe sahip koltukları ile konforlu bir seyahat imkanı sunuyor. Maliyeti ise yaklaşık 200 milyon doların gözden çıkarılması gerek. Bir başka alternatif ise Boeing 777-300ER tipi uçak. 8 süiti bulunan 14 bin 685 kilometrelik menzile sahip B 777-300ER'ın VIP uçağa dönüştürülmüş olanı da yaklaşık 300 milyon dolar.

Başbakan Erdoğan, 7 yılda 200'e yakın yurt dışı gezisiyle dış politikaya çok önem veren bir lider olduğunu gösterdi. AK Parti'nin Latin Amerika açılımı kapsamında Güney Amerika'daki ülkelere düzenleyeceği geziler de dikkate alındığında, Başbakanlık bünyesinde uzun menzilli bir uçağın bulundurulması kaçınılmaz gözüküyor. Latin Amerika çıkarması 2010 Mayıs'ında planlanıyor. Bugüne kadar ABD, Meksika, Japonya, Yeni Zelanda ve Avustralya gibi uzak ülkelere giden Başbakan Erdoğan'ın, bundan sonra okyanus aşırı ülkelere uçuşlarda sıkıntı yaşanmaması için uçak alımı konusunda düğmeye basılması gerekiyor.

Her devletin özel filosu var

Birçok ülkede hükümet erkânının kullanımı için özel uçak filoları oluşturuluyor. Bu uçaklar küçük gövdeli iş jetlerinden çok büyük yolcu uçaklarına kadar değişiklik gösteriyor. Hepsinin ortak özelliği son derece konforlu ve iyi bir güvenlik kalkanına sahip olması. Bugün dünyada başkanlık uçağı olarak kullanılan en büyük uçak Amerikan yapımı Boeing 747. Boeing 767, 757, 737 ve BBJ de en çok tercih edilen uçaklar arasında. Airbus imalatı büyük gövdeli A340, A310, Airbus Corparate Jet Liner de (ACJ) birçok devlet başkanının tercihi.

En çok uçak Brezilya'da

Brezilya'nın çoğunluğu kendi üretimleri olan 20 başkanlık uçağı var. Bunu 15 uçakla Almanya, 12 uçakla İtalya, 6'şar uçakla Meksika ve Brunei Sultanlığı takip ediyor.

Türkiye'de Cumhurbaşkanı, Başbakan ve hükümet erkânının kullanımı için VIP uçak filosu bulunuyor. Türkiye'ye ilk Gulfstream imalatı jet Turgut Özal'ın başbakanlığı sırasında alınmıştı. 1988'de teslim edilen Guflstream GIV tipi uçaklardan TC-ANA (adı daha sonra ATA olarak değiştirildi) Başbakanlık, TC-GAP da, Cumhurbaşkanlığı emrine verildi. 1992'de aynı tip uçak Genelkurmay Başkanlığı için de satın alındı. Daha sonra GAP uçağı Hava Kuvvetleri tarafından işletilmeye başlandı. Kalabalık seyahatlerde sıkıntı yaşandığından ve ATA uçağının koltuk kapasitesi sınırlı olduğundan daha büyük bir uçak arayışına girildi. Uzun araştırmadan sonra İtalya'dan Başbakan Silvio Berlusconi'nin kullandığı 40 koltuklu Airbus A319 Corperate Jet tipi uçak alındı. Kabini tamamen yenilenen uçağa TC-ANA ismi verildi.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın kullanması amacıyla iki yıl önce Türk Hava Yolları (THY) tarafından siparişi verilen Gulfstream G550 tipi uzun menzilli iş jeti alınmıştı. ABD'deki Savannah Georgia'daki üretim tesisinde test uçuşları tamamlanan G550, teslimat işlemlerinin ardından yola çıkarak 9 Nisan Perşembe İstanbul'a geldi.

G550, 12 bin 501 kilometre menzili ile dünyanın en uzun menzilli iş jeti. Yolcu kapasitesi Başbakanlık'ın isteğine göre 18 koltuklu olarak planlanan uçak, İstanbul'dan yakıt ikmali yapmadan batıda Los Angeles, doğuda Avustralya'nın Darwin şehrine uçabiliyor. Arka bölümü toplantı salonu haline getirilebilen uçakta, uzun uçuşlarda koltuklar 180 derece yatırılabiliyor. Uçakta ayrıca, EVS olarak adlandırılan Yükseltilmiş Görüş Sistemi, kızılötesi kamera görüntülerini kokpitteki ekrana yansıtıyor. Böylece pilotlar gece veya sis, pus gibi görüşün düşük olduğu şartlarda sorunsuz yaklaşıp inebiliyor. Pilotlar, uçuş verilerini HUD olarak adlandırılan baş üstü ekranından takip edebiliyor. Benzer sistem, F-16 gibi savaş uçaklarında da bulunuyor. Kabindeki telsiz, telefon gibi haberleşme sistemleri istenildiğinde kriptolu olarak kullanılabiliyor. Türkiye dışında G550'yi, ABD, Arjantin, İsveç, Yunanistan, Tanzanya ve Uganda da hükümet uçuşlarında kullanıyor.

• Sayfa :
• 1

ZAMAN - Pazar