Patrik röportajı neden şimdi yayınlandı?

Taha Kıvanç'ın köşe yazısı

Patrik Hazretleri'ne geçmiş olsun...

Bir röportaj yayınlanmak için yedi ay mı bekler?” diye soranlar var; umarım siz onlardan değilsinizdir. Herhangi bir haber, dizi, röportaj, etkinlik için uygun zaman beklenebilir. NBC televizyonunda pazar geceleri yayınlanan '60 Minutes' ('60 Dakika') programının, Patrik I. Bartholomeos'la nisan ayında yaptığı röportajı şimdiye kadar bekletmesi hiç şaşırtıcı değil.

Tıpkı bazı kitle eylemleri ve ilginç gelişmelerin şu sıralarda meydana gelmesi gibi...

'60 Minutes' en önemli haber-belgesel programı ABD'nin... Özel tiryakileri olan bir programdır ve 1968 yılından beri hemen her yayını “Acaba bu defa kim/leri hedef aldı?” diye merakla beklenir. Rezil edip düşürdüğü pek çok ünlünün fotoğrafıyla süslüdür programın merkezi. Harry Reasoner, Mike Wallace, Ran Rather, Morley Safer gibi kıdemli gazeteciler bayrağı daha gençlere terk ettiler; Patrik Bartholomeos ile konuşan Bob Simon onlardandır... Her program Andy Rooney'in mizah yüklü yorumuyla sona erer.

Demek nisan ayında çekmişler röportajı, şimdiye kadar bekletmişler...

Bir başka gariplik de şu: '60 Minutes' konularının yayından önce dillere düşmesinden hiç hoşlanmaz; yayın gününe kadar konuyu, yayın saatine kadar da içeriği sızdırmamaya özel çaba gösterir. Oysa Patrik Partholomeos'un “Kendimi çarmıha gerilmiş hissediyorum” ve “Kendi yurdumuzda ikinci sınıf vatandaşız” dediği, günler önce bizim basında malzeme haline geldi.

Patrikhane'nin çok iyi çalışan bir basınla ilişkiler bölümü var. O bölüm özellikle medyamızın bir kesimi üzerinde çok etkili. Patrik'in sözlerini “Öyle demek istemedi” veya “Dediyse dedi, haksız mı?” biçiminde takdim eden yazılar bunun dışa vurumu.

Dışarıdan halim-selim bir görünüşe sahip olmasına rağmen I. Bartholomeos içi alev alev yanan ve ara sıra bu alev dışarıya da yansıyan bir kişilik... '60 Minutes' programına söylediğini öğrendiğimiz sözlerden daha ağırını bizim medyada da okumuştuk...

ABD'deki yayında sarf ettiği bazı sözleri siyasilerin üzerlerine alınmaması gerektiğini, kastının bugünkü hükümet değil devlet olduğunu ileri sürenler var, oysa daha şiddetli eleştirileri 2006 yılında doğrudan Ak Parti hükümetine yöneltmiş biridir Patrik... Şu sözlerini o sırada Sabah'ta yazan Aslı Aydıntaşbaş'a söylemişti:

“AKP'DEN ÜMİTLİYDİM: Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik, bana 'Bu okulu 24 saatte açarım' demişti. Sayın Çelik 'Hukuki engel yok' dedi. Ama ortada siyasi irade yok. AKP hükümeti ilk geldiğinde ümitliydik. Güzel sinyaller verdi. Dine saygılı bir parti diye ümitlendik, o zaman bize de saygı olur, ruhban okuluna sıcak bakar diye ümitlendik.”

Bob Simon'a Başbakan Erdoğan'ı şikâyet eden sözler Sabah'ta da var: “Başbakan'la görüşmemizde, Atina'da cami açılmasını gündeme getirdi. Ben de açılması gerektiğini düşünüyorum. Ama burada benim kabahatim ne? Ben bir Türk vatandaşı olarak nasıl Atina'dan sorumlu olabilirim.”

'Çarmıha gerilme' ('Me stavronis') günlük hayatta fazla düşünülmeden kullanılan bir deyimmiş Rumca'da; o sebeple üzerinde fazla durulmamalıymış… Bunu da '60 Minutes' röportajı bugünlerde yayınlanacak diye paniğe kapılan Patrik'in çevresinden kişiler söylemiş Aslı Aydıntaşbaş'a…

Patrikliğe 1991 yılında seçilen I. Bartholomeos Gökçeada'da doğmuş bir Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı. Türkiye'deki okullarda okumuş; İngilizce iyi bildiği birkaç dil arasında. İngilizce konuşurken Rumca deyim aklına gelebiliyorsa, bunun Türkçe'de ne kadar fena kaçacağını da hesap edebilirdi. Hadi ağzından kaçtı diyelim, Bob Simon dil sürçmesini düzeltmek üzere ikinci bir fırsat sorusu yöneltmiş kendisine; Patrik Bartholomeos ona da aynı sertlikle cevap vermiş...

Öyle anlaşılıyor ki, bütün bunlar, Heybeliada'da 1971 yılından beri kapalı tutulan ruhban okulu henüz açılmadı diye...

Kendisine benim buradan bir haberim var: Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu'nun masası üzerinde hazır bulduğu sorunlardan birisiydi ruhban okulu; yeni bakan onu 'ilk ele alınacak işler' arasına yerleştirmiş, formülünü bulmuş, işleme koymak üzere uygun zamanı bekliyordu. Görüşmemizde bana “Yeni yıldan biraz önce veya hemen sonra açılır” dediğini hatırlıyorum.

Türkiye'yi belli bir konuda sıkıştırmak isteyenler şimdilerde her yerden üzerine geliyorlar. Afganistan'a muharip güç müdür, yoksa İran üzerindeki korumasını sona erdirmek midir, ya da füze kalkanı veya enerji hattı mıdır konu, bilmiyorum. Ama böyle bir sıkıştırma niyeti seziliyor. Herkesi kullanıyorlar, kutsalları da yok... Geçmiş olsun.

t.kivanc@yenisafak.com.tr

Köşe yazısının özgün halini okumak için bu linki kullanabilirsiniz

(Yeni Şafak)