Taliban tarafından bir roket saldırısı sonucu kanlar içinde kalan 21 yaşındaki Joshua Bernie Bernard’ı 2 arkadaşı tarafından kurtarılmaya çalışırken görüntülendiği bir fotoğraftı bu. 

Amerikan Savunma Bakanı Robert Gates, AP’yi bu fotoğrafı yayınladığı için kınadı. Gates bu fotoğrafın yayınlanmasını ‘korkunç’ olarak nitelerken, AP Genel Müdürü Tom Curley’e yazdığı mektupta, söz konusu fotoğrafın yayınlanmasının genel ahlak ve nezaket kurallarına aykırı olduğunu ifade etti.  

Bernard’ın ailesi de söz konusu fotoğrafın yayınlanmasından büyük üzüntü duyduklarını açıkladılar. 

AP Haber Ajansı da, savaşın tüm yönlerini, tüm acımasızlığını, genç erkek ve kadınların yaşadığı inanılmaz acıları göstererek, insanların savaşın nasıl bir şey olduğunu anlamaları için bu fotoğrafları yayınladıklarını, yayınlamaya da devam edeceklerini açıkladı yaptığı basın açıklamasında.   

AP muhabiri Judith Jacobson ise Amerikan Hükümetine ilginç bir soru soruyordu:

"Neden bir Amerikan askerinin ölümünü gösteren bir fotoğrafa sınırlama getirilmesini isterken, Afganlıların, Iraklıların da ölümlerini gösteren fotoğraflara sınır getirilmesini istemiyorsunuz."

Bazı Amerikan yayın organları söz konusu fotoğrafı yayınlamazken, bazıları da bunun basın özgürlüğü kapsamına girdiğini belirterek fotoğrafları yayınlamakta herhangi bir sakınca görmediler. 

Bu fotoğrafların yayınlanmasında bir sakınca görmeyenler, Vietnam savaşına Amerikan basınının nasıl ilgi gösterdiğini ise son derece önemli bir örnekle anlatıyorlardı. 

Vietnam savaşını tümüyle Amerikan Hükümetinin yansıttığı şekilde gören Amerikan basını, bir Budist rahibinin kendisini ateşe verdiği o inanılmaz fotoğrafın çekilmesi ve yayınlanmasından sonra ancak savaşın ne denli acı bir şey olduğunu farkedip, birden bire ABD hükümetinin karşısında yer almaya başladı. 

Hele o bir napalm saldırısından kaçan çıplak küçük kız çocuğunun fotoğraflarını tüm dünya hiç unutmadı. 

Hükümetler siyasi organizasyonlardır ve çıkarları gereği her zaman medyayı manipüle etmek isterler. 

Amerikan Hükümeti atom bombasını attıktan hemen sonra, Japon halkının ne hale geldiğini gösteren fotoğrafların neden hiç yayınlanmasını istemezse, İspanya'da Franco’nun generallerinin iç savaş döneminde güzelim Bask şehirlerini ne hale getirdiklerinin görülmesini hiç istemezler. 

Hükümetler, her zaman basını kontrol etmek isterler bu ise kesinlikle sağlıklı bir durum değildir. 

Basının kendi mesleki kodları vardır ve bir şeyin yayına uygun olup olmadığını bu mesleki kodlar belirler, belirlemelidir. Dolayısıyla Hükümetlerin basına belli bir konuda nasıl yayın yapmalarını hatırlatması ve söylemesi doğru değildir. 

Doğrusu bu mesleki kodların gazeteciler, medya yöneticileri tarafından yeterince kavranabilmesi meselesidir. 

Bu bağlamda, Türkiye’de son zamanlarda artan terör olaylarını medyanın görmemesini ya da kontrollü görmesini istemek doğru değildir. Aksi takdirde medya medya olmaktan çıkar, bir psikolojik harp enstrümanına dönüşür.  

Medyanın görevi gerçeği olanca çıklaklığıyla yansıtabilmektir. Bu gerçek acı da olsa, içimizi parçalasa da, işimize gelmese de.  
  

Aydoğan VATANDAŞ / Haber 7
aydogan29@yahoo.com