Türkiye kaç kez Kuzey Irak'a girdi?

PKK 1978 yılında kuruldu, Apo 1979 yılında Suriye'ye kaçtı. Lübnan ve Suriye'de örgütlenen terör örgütü, Körfez Savaşı ile birlikte de Kuzey Irak'a geçti. Bu geçişle beraber Türk Silahlı Kuvvetleri arada rutin giriş-çıkışlar hariç tam teçhizatlı olarak 13 kez K.Irak’a karadan operasyon düzenledi.

İşte yapılan operasyonların ayrıntıları;

1. İlk operasyon 25 Mayıs 1983’de yapıldı. Türkiye ile Irak arasında Sınır Güvenliği Anlaşması imzalanırken, anlaşma ile Bağdat TSK'ne sıcak takip yetkisi verdi. 25 Mayıs 1983 tarihinde 6500 asker sınırı 5 km geçti. Operasyonlarda Barzani kampları da zarar gördü ve PKK ile Barzani arasındaki ilk yakınlaşma bu günlerde oldu.

2. Büyük harekat 1991 yılının Nisan ayında ‘Süpürge Operasyonu’ adıyla yapıldı. Durji bölgesinde yakın temas sağlandı. 1991 yılı boyunca çeşitli defalar sınır aşılmak zorunda kalındı. Ekim’deki operasyonlarda yerel Kürt grupların da desteği sağlandı. Dohuk, Erbil, Zaho, Selahaddin şehirlerine Türk güvenlik güçleri ve istihbaratı kalıcı olarak yerleştirildi.

3. Büyük harekat 15.000 kadar asker hava ve tank desteği altında Ekim 1992’de yapıldı. Bu harekatta 450 civarında PKK’lı öldürülürdü.

4. Büyük harekat Nisan 1994’te yapıldı. 5.000 asker ile bir kez daha sınır 15 km kadar geçildi.Bu harekatın fazla başarılı olmadığı öne sürüldü.

5. Büyük harekat Mart 1995’te gerçekleştirildi. Bu operasyonda çok sayıda general de görev aldı. 35.000’i aşkın asker sınırı aştı. 60 kmden fazla içeriye girildi (Çelik Operasyonu). 12 PKK kampı hedeflendi ve birçok PKK militanını etkisiz hale getirildi.


6. Büyük harekat 1995 Temmuz ayında yapıldı.Tampon bölge kurulması hedeflendi. Temmuz 1995’de sınır aşılırken operasyonlar bir buçuk ay sürdü. Operasyonlarda 500’den fazla PKK’lı öldürüldü. Operasyon özellikle Avrupa Birliği’nce sert bir dille eleştirildi. Aynı döndemde PKK ile KDP arasındaki gerginlik yer yer çatışma şeklinde sürüyordu. Aynı yıl yer yer sınır ötesi küçük çaplı takipler oldu.

7. Büyük harekat 1996 baharında yapıldı. Havadan Zap, Haftanin ve Kumri dağı ve çevresi bombalandı. Temmuz ayında bir kez daha belli hedefler bombalandı. Barzani saldırılarda sivillerin de öldürüldüğünü iddia etti ve Türkiye’yi suçladı (Atmaca Tokat Operasyonu). Yazın Sinat, Aresindi Boğazı, Birkiavda, Haftanin ve Gelereş civarındaki kamplar hedefteydi. Aynı yılın sonunda PKK bir karakola havan topu ile saldırınca bir tugay ile takip yapıldı.

8. Büyük harekat 1997 Mayıs’ında 'Balyoz Operasyonu' adıyla yapıldı. Hava desteği altında 35.000 asker operasyona katıldı. Yaz boyunca Irak’ın kuzeyinde kalındı. Operasyonun devamında 10.000’den fazla takviye asker de katıldı.

9. Büyük harekat 1997 Eylül ayında yapıldı.Eylül’deki operasyon tank desteği altında yaklaşık 10.000 askerle yapıldı. Ekim’in ikinci haftasında geri dönüldü. Dönüşte 1.000 kadar asker sınır boyunda konuşlandırıldı. Bu operasyonlarda TSK 2 helikopterini kaybetti.

10. Büyük harekat Aralık 1997’de gerçekleştirildi.,Hakurke bölgesine girildi (Çekiç Operasyonu). Operasyona 20.000 civarında asker katıldı. KDP de Türk askerine destek verdi.

11.Büyük harekat1998 baharında yapıldı.15.000 kadar askerle düzenlenen Murat Operasyonu da istenen sonucu veremedi.

12. Büyük operasyon 1999 yılında ‘Sandviç Operasyonu’ adıyla yapıldı. Havadan bombalama ve karadan operasyonlar düzenlendi. Lolan ve Hakurke’ye havadan bombalama yapıldı. Bombalamadan sonra askerlerimiz arazi taraması yapıp etkisiz hale getirilen birçok teröristi ailelerine teslim etti.

1999-2003 Yılları arasında bölgeye dönük kapsamlı bir operasyona girilmemiştir. Bazı hava saldırılarından da sonuç alınamamıştır. Oysa bu dönemde Irak’ta ciddi bir yönetim boşluğu vardı ve ABD ya da herhangi bir engel yoktu. Türkiye bu yıllarda daha kapsamlı önlemler almayarak önemli bir fırsatı kaçırmıştır.


13. Büyük kara operasyonu 21 Şubat 2008 Perşembe günü saat 19:00'da başladı ve hala devam etmekte. K. Irak'ta belirlenen hedefler karada konuşlu uzun menzilli silahlar ve Hava Kuvvetleri'ne mensup uçaklar ile vuruldu. Saat 19.00 itibarıyla da Kuzey Irak'a sınır ötesi kara harekatı başlatıldı.Bu harekatta şimdiye kadar 79 terörist etkisiz hale getirilirken 7 askerimizde şehit oldu.

GÜNEYPORT