Hz. Muhammed'i anlatan Edebi Türler

6) Manzum Hadisler: Hadis, anlam itibariyle Peyganber Efendimizin söylediği sözler ve yaptığı fiilleri karşılayan bir kelimedir. Kullanım itibariyle saygı ifadesi olarak "Hadis-i Şerif' olarak da adlandırılır. Peygamberimizin sözlerine hadisi kavli hareketlerine ise "hadis-i fı'li" denir. Peyganberrimizin her hadisi değerli olmakla beraber önem atfedilen hadisler var ki bunlar her zaman dikkat çekmiştir. Bu hadisler Peygamberimize ilham yoluyla gelen hadislerdir. Bu hadislere "hadis-i kutsi" denmektedir.'

İslam dininin iki önemli kaynağı vardır. Kuran ve Sünnet yani hadisler. Peygamberimiz Veda Hutbesinde "Size iki şey bırakıyorum. Eğer bunlara sımsıkı sarılırsanız kurtulursunuz. Bunlar: Kur'anı Kerim ve benim sünnetimdir." diyerek Kur'an-ı Kerim'le beraber Hadis-i Şeriflerin dinim ki yerini vurgulamıştır.

Hazreti Peygamberin söz ve fiillerinin şiir şeklinde şerheden eserlerdir. Bilindiği üzere Efendimizin hadisleri Emevi halifesi Ömer Bin Abdülaziz'in emri ile toplanmaya başlanmıştır. Hadisleri özellikle "Kütüb-i Sitte" olarak anılan altı kitabın derleyicisi kişiler toplamıştır. Bunların haricinde de hadisleri toplayan kişiler vardır. Peygamberimizin "Kim ümmetim için din işlerine dair kırk hadis ezberlerse; Allah onu fakihler ve âlimler topluluğu içinde diriltir." Şeklindeki hadisi bu türün gelişimi ve yayılışında etkili olmuştur. Bu hadisten hareketle Kırk Hadis'in şerhini esas alan birçok eser yayınlanmıştır. Bu türün ilk örnekleri 15. yüzyılda Mahmut Bin Amli'nin "Nehcül Feradis" ve Kemal Ümmi'nin daha sonraki yıllarda yazdığı "Kırk Armağan" adlı eser sayılabilir. Günümüzde asker kökenli bir şair olan Enver Tunçalp'in "Manzum Hadis Mealleri" akla gelen ilk örneklerdendir.

Bazı şairlerde yüz ya da bin hadisi şerifi manzum şekilde açıklamaya gitmişlerdir. Ancak bu tür pek yaygınlık kazan-mamıştır. Kırk Hadis şerhleri günümüzde de revaçtadır.