Mizah dünyası bugünlerde, güldürmek ile değersizleştirmek arasındaki o ince çizgiyi hiç olmadığı kadar bulanıklaştıran amansız bir “kutsalsızlaştırma” savaşına sahne oluyor. Sahne ışıklarının arkasına sığınarak Allah, Kur’an ve inanç değerlerini tiye almayı bir "entelektüellik" veya "cesaret" göstergesi sanan tehlikeli bir trendle karşı karşıyayız. Mesele sadece sahnedeki bir iki ismin haddi aşan cümlelerinin çok ötesinde; karşımızda küresel ölçekte işletilen modern bir değersizleştirme mekanizması var.

Kutsallarla alay etmeyi ifade özgürlüğü konfor alanı içine alanlar, çok temel bir mantık hatası yapıyorlar. Eğer her şeyi tiye almak ve incitmek mutlak bir özgürlükse, bu kutsallara saldıranlarla ve bu zihniyeti savunanlarla dalga geçmek de aynı derecede özgürlüktür. Saygı tek taraflı bir lütuf değil, toplumsal sözleşmenin ilk maddesidir. Saygı isteyen, önce saygı gösterecek. Yoksa bu kısırdöngünün sonu gelmez, ortada dil uzatılmamış tek bir ortak değer kalmaz ve karşılıklı anlayış yerine kör bir çatışma ortamına körükle gidilir.

İKİ YÜZLÜ MODERN DOGMALAR

Bu tehlikeli gidişatın dünyada çok trajik ve iki yüzlü kötü örnekleri var. Batı medyasının sınırsız özgürlük illüzyonuna dikkat çekmek isterim. Dini değerlerle alay edildiğinde "Bu sadece mizah, abartmayın" diyen modern dünya, kendi belirlediği seküler dogmalara veya hassasiyetlere dokunulduğunda hedefteki kişiyi toplumdan tamamen aforoz edebiliyor. Bunun en somut örneğini Amerikalı ünlü komedyen Dave Chappelle yaşadı. Gösterilerinde kendi toplumunun yeni nesil seküler tabularına ve lobilerine yönelik ofansif mizah yaptığı an, Batı medyasında devasa bir lince maruz kaldı. İş ortaklıklarının bitirilmesi istendi, ekranları karartılmaya çalışıldı.

Benzer bir çifte standart Avrupa’nın tam göbeğinde, Fransa’da yaşanıyor. İslam’ın ve Hristiyanlığın kutsallarına hakaret etmeyi Charlie Hebdo örneğinde olduğu gibi kamusal özgürlük diye alkışlayan Fransız hukuku; komedyen Dieudonne, kendi belirledikleri hassas alanlarda kara mizah yaptığında -ki bu antisemitizm ve holokostla alakalıydı- belkendiği gibi anında hapis ve para cezasıyla karşı karşıya kaldı. Gösterileri yasaklandı. Demek ki mesele hiçbir zaman özgürlük değil.. Kimin kutsalının ezilebilir, kimin dokunulmaz olduğunu ilan etme çabası.

ÇATIŞMA ORTAMI KÖRÜKLENİYOR

Sınırları çizilmemiş, ahlaki ve insani bir saygı temeline oturtulmamış her özgürlük alanı eninde sonunda kendi canavarını oluşturur. İskandinavya ülkelerinin uzun süre "ifade özgürlüğü" diye yol verdiği Kur'an yakma provokasyonları, en sonunda toplumsal güvenliği tehdit eden küresel krizlere dönüşünce yasal barikatlarla yasaklanmak zorunda kaldı. Çünkü sınırın bittiği yerde mizah değil, toplumsal barışı dinamitleyen bir barbarlık başlar. Bir kesimin, diğer kesimin en hassas bağlarına pervasızca dil uzattığı, inançlı insanları aşağılamayı ilericilik sandığı bir düşünce bu ülkeye karşılıklı anlayış değil sadece derin bir kutuplaşma vaat eder.

Sonuç olarak; kutsalları çiğneyerek alkış toplama ucuzluğu, mizahın gücünü değil, mizahı yapanın felsefi hiçliğini ve niteliksizliğini gösterir. Toplumsal barışı korumanın yolu, küresel güçlerin bu ikiyüzlü özgürlük maskesini düşürmekten ve her ne pahasına olursa olsun birbirimizin kutsalına saygı duvarını korumaktan geçiyor.

Bartu Eken / Haber7