SEMERKAND

Ülke TV'de geçtiğimiz hafta ilk bölümü yayınlanan ve bugün saat 21.00’de ikinci bölümü yayınlanacak olan “Erkan Aydın ile Türkistan’dan Anadolu’ya”  programı için gittiğimiz Özbekistan’ın Semerkand ve Buhara şehirlerindeki kısa seyahatimizin ilk yazısını dün yayımlamıştık. 

*
Bugün Türkistan’ın bu bölgesindeki ilklerin ilki Şah-ı Zinde’nin ardından İmam Maturidi’yi ziyaretimizi ve orada yaşadığımız hissiyatı sizlerle paylaşmak istiyorum.

*
Kusam bin Abbas, namıdiğer Şah-ı Zinde bir şehit olarak hala nasıl tasarruf ediyorsa burada… İmam Maturidi de 10’ncu yüzyıldan bu yana o muazzam ilmiyle hala kutup yıldızlarımızdan biri olarak bize yol gösteriyor.

İmam Maturidi ehlisünnetin iki itikat mezhebinden birinin kurucusu. Maturidilik, Türklerin ve Kuzey milletlerinin itikattaki mezhebi. Bu konu bu yazının konusu değil.

Devam edelim.


400’DEN FAZLA ULU MUHAMMED BURADA İMAM İLE BİRLİKTE  YATIYOR
İmam Maturidi’nin metfun olduğu kabristan ve türbesi Semerkand’ın Gujduvan sokağında ve çok dikkat çekici bir mekanda. 

Buranın ismi, Çakerdize Kabristanı.

Yüzlerce mü’minle koyun koyuna Çakerdize’de yatan İmam Maturidi’nin tam ismi, Ebu Mansur Muhammed bin Muhammed.
Muhammed ismine dikkat!

Bu kabristanlıkta yatanların tamamının ismi ya da baba ismi Muhammed. İşte burası, tam da burası ismi Muhammed olan 400’den fazla fakih, müderris, muhaddis, müfessirin yani ulemanın koyun koyuna yattığı yer. 

Kiminin kabri belli, kimi yeşilliklerin, ağaçların, çiçeklerin altında. 
Kabristan’ın orta yerinde İmam’ın türbesi yenilenmiş halde bizi karşılıyor. İç restorasyonu devam ediyor.

İMAM MATURİDİ’NİN KABRİ 100 YIL BİR YAHUDİ AİLENİN EVİNİN AVLUSUNDA KALDI
Uluların koyun koyuna yattığı kabristanlık Sovyetler döneminde Yahudilerin yerleştirildiği bir mahalleye çevrilmiş. Hatta, İmam Maturidi’nin kabrinin bulunduğu yerde bir Yahudi kadına ait ev varmış. Yüz yıllardır bilinen Maturidi’nin kabrini gizli gizli ziyarete gelen Müslümanlara o Yahudi kadın kapıyı açarmış. Başucunda sessizce dua edenler bölgeden yine sessizce ayrılırmış.


Özbekistan bağımsızlığını kazandığında Semerkand, Buhara hattındaki kadim Türkistan şehirlerinde ihya ve imar çalışmaları yeniden başlayınca… 

Kabristanların üzerindeki evler yıkılmış, İmam Maturidi’nin mütevazi kabri yeniden keşfedilip üzerine işte bu güzel türbe yapılmış.

Adı Muhammed olan ulema ve uluların kabirlerinin bir kısmı yapılırken bir kısmının üzerine çiçekler, ağaçlar dikilmiş.

Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev’in öncülüğünde başlayan 3’ncü rönesans döneminde de tarihi ve dini mekanlar özenle restore edilmeye devam ediyor.
*

Ağaçların, çiçeklerin uluların arasından büyük İmam’ın huzuruna varıyoruz. Türbenin içinde restorasyon devam ediyor. 

Türbenin tam ortasında İmam Maturidi’nin taş sandukasıyla karşılaşıyoruz, selamlayıp ayak ucunda duaya duruyoruz.

İmam’ın akaidde, Eşari’den ayrılan en önemli özelliği, aklı ve bilgiyi iman ve itikat  tartışmasının merkezine koyması bunu biliyoruz.

Bu bilgi ile İmam’ın huzurunda biz de imanımızın kuvvetlenmesi için  aklımız ile bilgimizi tartıyoruz.
*
Düşünün lütfen..!

10’uncu yüzyılda yaşamış bir İslam itikat teorisyeni yani ki mezhep imamı, hala günümüzdeki bizlere kutup yıldızlığı yapıyor. Onun yaptığı yorum ve tespitler üzerinden nasıl bir Allah’a (cc), nasıl bir peygambere, nasıl bir kitaba iman ettiğimizi idrak ediyoruz.
Bu hal, bir büyük ulu’nun zaman ötesi tasarrufu değil de nedir?
Hani diyor ya İmam Maturidi, 

“Akıl yürütmeyi inkâr eden kimsenin elinde, onu reddetmek için akıl yürütmekten başka bir kanıt yoktur."