İsrail ordusunun Kfir Tugayı'na bağlı Haruv keşif birimi, geçtiğimiz günlerde Yunan askerleriyle ortak eğitim gerçekleştirdi. İsrail'in güneyindeki bir askeri üste yapılan tatbikata onlarca Yunan askeri katıldı. Devlet televizyonu KAN, gelişmeyi doğrudan Türkiye'yle ilişkilendirdi. İsrailli askeri muhabir Itay Blumental'in haberinde iki ülkenin savunma ilişkilerinin güçlendirilmesinin Ankara'ya verilen bir mesaj olduğu belirtildi.

Üstelik bu eğitim ilk değil. Şubat 2023'te İsrailli komandolar, Yunan ve Amerikan askerleriyle birlikte Yunanistan'da meskun mahal muharebesi, gece operasyonları, topçu ateşi ve sınır savunması üzerine çalışmıştı. İsrail ordusunun resmi açıklamasına göre tatbikat, ortak operasyon kabiliyetlerinin geliştirilmesini amaçlıyordu. Son eğitimde de Kfir Tugayı'nın özellikle keşif ve piyade operasyonlarında deneyimli Haruv biriminin tercih edilmesi dikkat çekiyor. İsrail ile Yunanistan arasında savaş uçaklarından hava savunmasına, uzun menzilli roketlerden istihbarat paylaşımına kadar uzanan kapsamlı bir ortaklık kuruluyor.

2015 yılında İsrail ile Yunanistan, askeri personelin karşılıklı eğitim ve tatbikat faaliyetlerini kolaylaştıran bir anlaşma imzaladı. İlerleyen yıllarda ortak tatbikatların kapsamı genişledi. İsrailli pilotlar Yunanistan üzerinde uzun mesafeli uçuşlar, havada yakıt ikmali ve hedeflere saldırı çalışmaları gerçekleştirdi. Doğu Akdeniz'de keşfedilen doğal gaz kaynakları, deniz yetki alanları ve enerji hatları da önemli rol oynadı. İsrail, Yunanistan ve Güney Kıbrıs arasında ekonomik ve diplomatik iş birliği mekanizmaları kuruldu. Zaman içinde bu ilişkiler askeri alana taşındı.

YUNANİSTAN'IN HAVA SAVUNMASINI İSRAİL KURUYOR

İki ülke arasındaki ilişkilerin ne kadar ilerlediğini görmek için 31 Ağustos 2026'da imzalanan anlaşmaya bakmak yeterli. Atina yönetimi, İsrail'den yaklaşık 3 milyar euro değerinde çok katmanlı hava savunma sistemi satın aldı. Achilles Shield adı verilen proje kapsamında David's Sling, SPYDER ve BARAK MX sistemleriyle radarlar ve ortak bir komuta kontrol altyapısı kurulacak. Ülkenin hava savunmasının önemli bir bölümü İsrail teknolojisiyle oluşturulacak. Radarların sağladığı bilgiler, komuta merkezleri ve füze sistemleri ortak bir yapı içinde çalışabilecek. Üstelik Yunan savunma sanayisi şirketleri de projeye dahil edilecek. Anlaşma teknoloji paylaşımını ve yerel üretimi kapsıyor.

Daha önce imzalanan başka bir anlaşma da dikkat çekici. 6 Nisan'da Yunanistan, İsrail'in Elbit Systems şirketinden yaklaşık 650 milyon avro karşılığında PULS roket sistemleri satın aldı. 36 fırlatıcıyı kapsayan bu sistemler farklı menzillerde mühimmat kullanabiliyor. Bazı mühimmatların menzili 300 kilometreye ulaşıyor.

ATİNA BU SİLAHLARI NEREDE KULLANMAYI PLANLIYOR?

Reuters'a konuşan Yunan yetkililer, sistemlerin ülkenin Türkiye sınırına yakın kuzeydoğu bölgelerinde ve Ege adalarında konuşlandırılmasının planlandığını açıklamıştı. İşte bu ayrıntı önemli. İsrail'in Yunanistan'a sattığı sistemlerin bir bölümü, doğrudan Türkiye'yle yaşanabilecek askerî gerilimlerde kullanılabilecek coğrafyalara yönelik. Bu durum İsrail'in Türkiye'ye saldırma kararı aldığı anlamına gelmiyor. Ancak Yunanistan'ın Ankara karşısındaki askeri kapasitesinin İsrail teknolojisiyle güçlendirildiği tartışmasız.

İsrail ve Yunanistan arasındaki ilişkileri değerlendirirken Güney Kıbrıs'ı da hesaba katmak gerekiyor. 22 Aralık 2025'te üç ülkenin liderleri Kudüs'te bir araya geldi. Ertesi gün askerî yetkililer, 2026 yılı için ortak çalışma planlarını imzaladı. Bu planlar özel kuvvet eğitimlerini, deniz ve hava tatbikatlarını, insansız sistemlere karşı mücadeleyi ve elektronik harp alanındaki bilgi paylaşımını kapsıyor. Üstelik iş birliği 5 Kasım'da Atina'da yapılan üçlü savunma toplantısında Türkiye-Libya deniz yetki alanları mutabakatı gündeme geldi. İsrail, Yunanistan ve Güney Kıbrıs'ın savunma temsilcileri ortak açıklamayla anlaşmanın üçüncü ülkelerin haklarını ihlal ettiğini savundu. Ankara ile Trablus arasında 2019'da imzalanan mutabakatın hukuki sonuç doğuramayacağını ileri sürdü. Dolayısıyla üçlü mekanizma Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki politikalarına karşı ortak diplomatik tutum geliştirilmesini de kapsıyor.

Elbette Yunanistan'ın temel güvenlik meseleleri Ege Denizi, deniz yetki alanları ve Kıbrıs. İsrail'in öncelikleri ise İran, Suriye, Lübnan ve Filistin meselesi üzerinden şekilleniyor. Bu ülkelerin Türkiye'yle anlaşmazlık yaşaması, birbirlerinin bütün çatışmalarına katılacakları anlamına gelmiyor.

PEKİ YUNANİSTAN TÜRKİYE'YLE SAVAŞIRSA?

Asıl soruya gelelim. Yunanistan ile Türkiye arasında askeri çatışma yaşanması durumunda İsrail doğrudan savaşa katılır mı? Bugün itibarıyla böyle bir yükümlülük getiren ortak savunma anlaşması bulunmuyor. İsrail-Yunanistan-Güney Kıbrıs mekanizması NATO'nun beşinci maddesine benzer karşılıklı askeri müdahale taahhüdü içermiyor. Üstelik Türkiye ve Yunanistan NATO üyesi. İki ülke arasındaki olası çatışma yalnızca Atina ve Ankara'nın değil, ittifakın tamamının karşı karşıya kalacağı son derece ciddi bir kriz oluşturacaktır. İsrail'in böyle bir savaşa doğrudan katılması da kendi güvenlik hesapları açısından önemli riskler barındırıyor. Ancak istihbarat desteği sağlanmayacağını söylemek de fazla iyimser olabilir.

Sonuç olarak İsrail'in Yunanistan'ı Türkiye'ye karşı doğrudan savaşa hazırladığını söylemek için henüz yeterli kanıt bulunmuyor. Ancak İsrail'in Atina'nın askeri kapasitesini geliştirdiği, iki ordunun ortak operasyon kabiliyetlerini artırdığı ve üçlü diplomatik mekanizmanın Türkiye'nin bazı bölgesel politikalarına karşı konumlandığı açık. Üstelik KAN'ın son tatbikatı doğrudan Ankara'ya verilen mesaj olarak sunması, bu iş birliğinin nasıl bir siyasi anlam kazandığını gösteriyor.

Bartu Eken / Haber7