SEMERKAND

Özbekistan’ın Semerkand ve Buhara şehirlerine Ülke Tv’de  yayınlanan “Erkan Aydın ile Türkistan’dan Anadolu’ya” programı için yaptığımız kısa seyahatten izlenimlerimizi paylaşmaya devam etmek istiyorum.

***

Bugün Türkistan’ın kalbi Semerkand’ın ulularından Ubeydullah Ahrar’dan namı diğer Hace-i Ahrar yani “Hürlerin Hocası”ndan söz edeceğim. Onun  huzuruna  durduğumuzda hissettiklerimizi anlatacağım. Ve onunla ilgili bir darbı meseli nakledeceğim.

***

Hace Ubeydullah Ahrar, 15’nci yüzyılın başında Taşkent’te doğdu, yüz yılın sonunda Semerkand’ın Ulugbey ilçesinde vefat etti. Jakardiza kabristanında toprağa  verildi.

Şimdi ailesi, müridleri ile birlikte işte burada  yatıyor.

Ahrar öyle bir ulu ki hala sadece Semerkand’ı Türkistan’ı değil Anadolu’yu da mayalamaya devam ediyor.

Nakşibendi altın silsilesinde 18’nci sırada yer alan Hace Ubeydullah Ahrar, sadece bir kutup değil aynı zamanda büyük bir tüccar ve ziraat erbabı.

Geniş topraklarında ziraat, Hindistan’dan Acem illerine uzanan büyük kervanlarla ticaret yapıyor.

Ama, lakabı onun halini özetlemeye yetiyor: Hace-i Ahrar. Yani, “Hürlerin Hocası”

***

İşte muhteşem başucu taşı Ahrar’ın tam da ona yakışır şekilde. Nadir Divan Beg Medresesi’nin hemen sağındaki Jakardiza Mezarlığı’nda ulu çınarın altında yarenleriyle, hane halkıyla, müritleriyle birlikte yatıyor.

Hace Ubeydullah Ahrar’ın toprak olmuş teni burada, ruhu ebedi alemde ama hala tasarruf ediyor; doğudan batıya…

Hindistan’da hala takipçileri var. Türkistan’da, Anadolu’da hala takipçileri var. Kuzey’de Kazak steplerinde, Amuderya’nın köylerinde. Ahrariye’ye mensup nice müridan var.

***

Hace Ahrar’ın huzuruna kıymetli hocam Muhammet Masum Vanlıoğlu ile birlikte vardık. Duamızı ettik. Huzurda durduk. Mescidde kıyama durup, secdeye vardık.

Ardından Vanlıoğlu hocam Ahrar ile ilgili şu ibretlik kıssayı anlattı:

MALINI MÜLKÜNÜ ARKADA BIRAKMIŞ HÜRLERİN HÜRÜ ULU’NUN KISSASI

Ubeydullah Ahrar’ı ziyarete gelen bir müridi, yolda fakirlik ve açlıkla kıvranan bir başka müridiyle karşılaşıyor. Fakir mürid, yolcunun Ahrar’ı ziyarete gittiğini öğrenince şöyle diyor, “Huzura varınca benden selam söyle. Bir de dua etsin bu fakirlikten kurtulayım.”

Yolcu, sonunda Ahrar’ın yanına ulaşıyor. Bakıyor ki Ahrar’ın hali  vakti yerli yerinde.

Selamlıyor şeyhini yolcu. Sonra da yolda karşılaştığı fakir müridinin selamını iletiyor. Fakirlikten kurtulması için kendisine dua etmesini istediğini söylüyor.

Hace Ubeydullah Ahrar şöyle bir geri  duruyor ve diyor ki “Selamını aldım. Ona de ki dünyayı bu kadar sevmesin. Bu kadar bağlanmasın.”  Susuyor..!

Yolcu mürit anlayamıyor. Etrafına bakıyor, her şey tas tamam. Yerli yerinde.

İçinden şöyle geçiriyor, “Şeyhimin her şeyi tastamam. Ama fakir müridine, ‘Dünyayı bu kadar sevmesin’ diye haber gönderiyor. Hikmeti ne ola?”

Yolcu mürit huzurdan ayrılıyor, yola koyuluyor. Dönüşte fakir müridi buluyor.

Diyor ki, “Şeyhimiz Ahrar selamını aldı. Sana da şöyle dememi söyledi: Ona de ki dünyayı bu kadar sevmesin. Bu kadar bağlanması. Ama sen fakirsin o zengin ve hali vakti yerinde neden böyle  dedi  anlamadım.”

Fakir mürit donup kalıyor. Ardından şöyle diyor, “Şeyhim doğru söylemiş. Ben ki dünyaya öyle bağlıyım öyle bağlıyım ki fakirliğim ortadayken bile elimde olmayanı kaybedeceğim korkusuyla yaşıyorum.”

***

Elbette bu bir kıssa. Elbette abartı var.

Ama bir gerçek var:

Hace Ubeydullah Attar varlıklı, ticaret  ve ziraat erbabı bir ulu. Onca malını mülkünü, vakfetmiş, dünya hayatına tamah etmemiş bir kutup yıldızı olarak 15’nci yüzyılın sonunda ahirete göçmüş olsa bile şimdi hala vakfiyesiyle bize örnek  olmaya devam ediyor.

Hasan Öztürk / Haber7