Kuzey Afrika’nın komşu iki Arap ülkesi Fas ve Cezayir arasındaki ilişkiler Batı Sahra sorunu ve Cezayir’in ayrılıkçı Polisario Cephesi’ni desteklemesi sebebiyle uzun süredir gergin.

Rabat, diğer başkentlerle ilişkilerini ülkenin toprak bütünlüğüne yönelik tehdit olarak gördüğü ve milli mesele kabul ettiği bu sorun konusundaki tavırlarına göre belirliyor.

Fas Kralı 6’ncı Muhammed, önceki gün yaptığı açıklamada bu politikayı net bir şekilde ifade ederek, Fas’ın dünyaya Batı Sahra dosyası zaviyesinden baktığını, dostlarının dostluklarını ve ittifakların yararlarını ona göre belirlediğini söyledi.

Fas’ın İsrail’le ilişkilerini yeniden normalleştirmesinde Batı Sahra sorunu rol oynamış, Aralık 2020’de dönemin ABD Başkanı Donald Trump, Fas ve İsrail arasında tam diplomatik ilişki kurulmasına yönelik anlaşmaya varıldığını ve ABD’nin Batı Sahra’da Fas’ın egemenliğini tanıdığına dair bir bildirgeyi imzaladığını açıklamıştı.

Arap ülkeleri konunun hassasiyeti dolayısıyla Fas ve Cezayir’le ilişkilerinde genelde taraf olmamaya ve her iki ülkeyle iyi geçinmeye gayret etseler de Rabat ve diğer Arap başkentleri arasında ara sıra odağında Batı Sahra sorununun olduğu gerginlikler yaşanır.

Örneğin Polisario Cephesi’ne destek için Cezayir’de düzenlenen uluslararası konferansa Mısır’dan bir heyetin katılması üzerine Ocak 2015’te Fas’ın resmi televizyon kanalında “Mısır’da askeri darbenin siyasete etkileri” ele alınmış, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Es-Sisi için “darbenin lideri” ve Muhammed Mursi için de “seçilmiş cumhurbaşkanı” denilmişti.

Devlete ait bir başka kanalda da Mısır’daki ekonomik durumun ülkeyi demir yumrukla yöneteceği anlaşılan Es-Sisi’nin cumhurbaşkanı seçilmesinden sonra daha da kötüleştiği belirtilmişti.

Fas’ın Cezayir dışındaki ülkelerle yaşadığı bu tür gerginlikler bir süre sonra aşılabiliyor.

Son günlerde Fas ve Tunus arasında da benzer bir durum söz konusu.

Tunus’un 8’inci Tokyo Uluslararası Afrika Kalkınma Konferansı’na (TICAD) katılması için Polisario Cephesi lideri İbrahim Gali’yi konuk etmesi üzerine Fas’ın Tunus Büyükelçisi Hasan Tarık istişare amacıyla Rabat’a çağrıldı.

Tunus da Rabat Büyükelçisi’ni ülkeye geri çağırarak Fas’ın adımına misillemede bulundu.

Fas-Tunus ilişkilerinde halihazırda yaşanan krizin fitilini Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said’in ateşlediğinde şüphe yok.

Bunun gelip geçici bir kriz mi olduğunu yoksa Kays Said’in Cezayir’den yana tavır almaya mı karar verdiğini önümüzdeki günlerde yaşanacak gelişmeler gösterecek.

Şu anki belirtiler ikinci ihtimalin daha güçlü olduğuna işaret ediyor.

Tunus Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, Tunus’un Batı Sahra meselesinde “tam tarafsız” tutumunu koruduğu ve uluslararası meşruiyete bağlı olduğu öne sürülüyor ancak Polisario Cephesi liderinin Tunus Cumhurbaşkanı tarafından kabulü ve Kays Said’in İbrahim Gali’yle Kartaca Sarayı’nda yaptığı görüşmede Tunus bayrağıyla birlikte Batı Sahra bayrağının bulunması tarafsızlık iddiasını tümüyle çürütüyor.

Kısacası, Fas Tunus’a tepki göstermekte tamamen haklı.

Ayrılıkçı bir hareketin liderine devlet başkanı gibi davranıp ardından tarafsızlığını koruduğunu iddia etmek de tam Kays Said’e yakışan bir iki yüzlülük.

DİRİLİŞ POSTASI