Amerika Kıtası, Batı Yarımküre'deki kara alanının çoğunu kapsar ve Yeni Dünya'yı oluşturur;  Kuzey Amerika, Orta Amerika, Güney Amerika ve bunlara bağlı adalardan meydana gelen kıtalar ve adalar topluluğu. Yakınındaki adalarla birlikte dünya yüzeyinin %8'ini ve kara alanının %28.4'ünü barındırmaktadır. 

15. yüzyılın başlarında Avrupa iç savaşlar ve Kara Ölüm'ün neden olduğu nüfus kaybından yavaş yavaş toparlanıyordu. Osmanlı'nın Asya'ya giden ticaret yollarında tuttuğu hakimiyet, Batı Avrupalı hükümdarları alternatifler aramaya sevk etti, bu da Kristof yolculuklarına ve "Yeni Dünya"nın keşfine neden oldu.

Amerika kıtasında tüm ülkelerdeki çoğunlukta olan inanç Hristiyanlıktır.

Amerika kıtasının keşfinden sonra deniz aşırı sömürge döneminde İspanya ve Afrika’dan birçok Müslüman’ın bu yeni kıtaya yerleştiği iddia edilmiştir. Amerika’da Müslümanlık tarihi 17. ve 19. yüzyıllarda özellikle Afrika kıtasından bu kıtaya zorla getirilen Müslümanlarla başlar. 

20. yüzyılın ikinci yarısında gelindiğinde eğitim, iş fırsatları ve iltica gibi nedenlerle gelen Müslümanların sayısı Amerika’da büyük artış göstermiştir. Avrupa ülkelerinde olduğu gibi Amerika’da da en hızlı büyüyen din İslam’dır. 

Günümüzde Afro-Amerikalılar kimliklerini yeniden inşa etmekte ve köklerini araştırmaktadırlar. Amerikalı Müslümanların beşte birini oluşturan Afrika asıllı Müslümanların sayısı hızla artmaktadır. İslam’ı benimseyen siyah, beyaz ve Latin kökenlilerle birlikte Amerika’da çoğunluğunu göçmenlerin oluşturduğu yaklaşık 4 milyon Müslüman yaşamaktadır (Mehmet Özdemir, “Müslüman Azınlıklar”, İslâm’a Giriş, Evrensel Mesajlar, s. 576-578).

Amerika’da yaşayan Müslümanlar kurdukları birçok cami, eğitim kurumu, yardım kuruluşu, İslam Merkezi, dergi, yayınevi, Müslüman öğrenci birlikleri ve dernekleri ile güçlü bir örgütlenme içindedirler. Amerika’da ilk mescit inşası 1920’lerde başlamıştır. Günümüzde binlerce Müslüman kuruluşundan yarısından fazlası camiler etrafında şekillenmiştir. 

Dünyanın geri kalanına oranla Amerika’da yaşayan Müslümanların eğitim seviyesi daha yüksektir. İslami okulların sayısının artmasına karşın, Amerikalı Müslümanların çocuklarına dinî eğitim vermek sorununu çözdükleri söylenemez (Recep Şentürk, “Amerika’da Yaşayan Müslümanlar”, Günümüz Dünyasında Müslüman Azınlıklar, s. 107).

AMERİKA KITASINDAKİ MÜSLÜMAN AZINLIKLAR

Kuzeybatı Avrupa kültürünün hâkim olduğu Kanada’da Müslümanlar göçmen dalgalarının son birkaç yüzyılda şekillendirdiği mozaiğin pek çok parçasından bir tanesiydi. 1850’lerde Kanada’ya yerleşen ilk aileden günümüze Müslümanların sayısı bir milyonu geçmiş durumdadır. Toplam nüfusun yaklaşık %3’ten fazlasını oluşturan İslam toplumu dinî gruplar arasında da en hızla gelişen kesimdir (Kemal Çiçek, “Kanada’da Müslümanlar Araştırması”, Yeni Türkiye Dergisi, C 4, S 98, s. 424). 

Müslümanlar zamanla yaşadıkları şehirlerde iş, ibadet ve eğitim yerleriyle sosyal kurumlarını kurmuşlardır. 1920’de ilk teşkilatlarını kuran Müslümanlar 1938’de ilk camilerini Edmonton’da (Edmıntın) inşa etmişlerdir. Daha sonra diğer şehirlerde de yeni cami ve mescitler açılmıştır. 1972’de Kanada Müslüman Toplulukları Konseyi ülkedeki bütün Müslümanları tek çatı altında toplamıştır. Bugün Kanada’nın birçok şehrinde anayasanın güvence altına aldığı din ve inanç özgürlüğü çerçevesinde İslam merkezleri ve çeşitli Müslüman dernekleri çalışmaya devam etmektedir (Davut Dursun, “Kanada”, DİA, C 24, s. 292).

Daha önce sömürgesi oldukları Portekiz ve İspanyol kültürünün etkisinde olan ve bu sebeple Latin Amerika olarak ifade edilen Orta ve Güney Amerika, kıtanın diğer bölgelerine göre daha az gelişmişliğe sahiptir. Portekiz ve İspanya bugünkü Latin Amerika topraklarını işgal ettiğinde Endülüslü Müslümanlar buraya hicret etmişlerdir. Afrika’dan kaçırılan kölelerin bu bölgeye getirilmesiyle de Müslümanların sayısı ciddi bir artış göstermiştir. 1860’lı yıllardan itibaren artan göçlerle yeni bir devre başlayarak bugünkü Müslüman nüfus ortaya çıkmıştır. 

1911-1913 yılları arasında Arjantin’e yaklaşık 46.000 Osmanlı göçmeni gelmiştir. Güney Amerika nüfusunun hemen hemen yarısının yaşadığı Brezilya’da 1960’da Latin Amerika’nın ilk camisi Sao Paulo’da inşa edilmiştir. Günümüzde Arjantin kanunları Müslüman isimlerin kullanılmasını yasaklamakta, dolayısıyla Müslümanları Hıristiyan ismi almaya zorlamaktadır. Arjantin’de Müslümanların teşkilatlanmaları da oldukça sınırlıdır. 

Güney Amerika’da dağınık şekilde yaşayan Müslümanların dinî eğitim alma konusunda imkânları oldukça kısıtlıdır. Latin Amerikalı Müslümanlar uzun süre İslam geleneğinden uzakta kalmış olmanın sıkıntılarını aşmaya çalışmaktadırlar (Rıza Kurtuluş, “Amerika”, DİA, C 3, s. 37-42).

Mustafa Yürekli / Haber7