Elektronik Harp’e hazır olmak... Ucuz savaş, büyük yıkım

  • GİRİŞ10.01.2026 09:04
  • GÜNCELLEME10.01.2026 09:04

Elektronik harp artık teorik bir askerî kavram değil, yeni bir savaş yöntemi olarak Günümüzde fiilen uygulanan, sonuç üreten ve çoğu zaman faili açıkça görülemeyen sessiz bir savaş biçimi. 

En tehlikeli yanı da tam olarak Savaş vardır ama ilanı yoktur, saldırı vardır ama dumanı, ateşi  yoktur.

Bu savaş, elektromanyetik spektrum üzerinden yürütülen yani radyo frekanslarının, veri linklerinin ve sinyal taşıyıcılarının hâkimiyetine dayanır. Modern dünyada devletlerin, orduların ve sivil hayatın ortak zafiyeti ve mecburiyeti  Elektromanyetik bağımlılıktır. 

Günümüzde insanlı ve insansız tüm savaş makinaları, hedeflerini rotalarını, atış kontrol sistemlerini, iletişimlerini hatta kritik kararları için bile RF sinyallerini kullanmak zorundadır.

Savaş Gücü ve Elektromanyetik Bağımlılık:

Bir ülkenin  savunma enstrümanları uçakları İha ve Sihaları, denizaltıları, tankları ve diğer savaş makinalarının sayıları ve çeşitleri çok olabilir, ancak bu sistemlerin savaşabilmeleri için aralarında iletişime, sevk ve idare ,atış kontrol sistemlerine ihtiyaç duyarlar tüm bu sistemleri senkronize çalıştıran ise elektromanyetik spektrumda kullandıkları RF sinyalleridir.

Bu bağımlılık kırıldığında, özellikle otonom savaş makinaları ile  iletişim susar, savaş kabiliyetleri sona erer ve sistemler körleşir, karar mekanizmaları kullanılamaz hale gelir. Bu durum elektronik harbi en etkili saldırı aracı hâline getirmektedir.

Görünmez Cephe, RF Üzerinden Savaş

Radyo frekans (RF) dalgalarının en kritik özelliği, kaynağının kesin olarak tespit edilmesinin zor olmasıdır. Karıştırmanın yaklaşık yön ve bölgesi tespit edilebilir, ancak sinyalin gerçek çıkış noktasını belirlemek her zaman mümkün değildir. 

Elektronik harp yöntemleri arasında:

jamming (karıştırma),

spoofing (yanıltma),

deception (aldatma),

saturation (alıcı doyurma)

ön plana çıkar.

Özellikle Saturation yani alıcı doyurma, günümüz sistemleri için en kritik tehdittir. Burada amaç karmaşık bir sinyal üretmek değil, alıcıyı aşırı sinyalle çalışamaz hâle getirmektir.

Uydu Sistemleri ve “Clean Carrier” Gerçeği

Uydu haberleşmesinde yaygın  görüş “Şifreliyse güvenlidir.” Bu bilgi her zaman doğru değildir.

Elektronik harp’in amacı içeriği çözmek değil, taşıyıcıyı bozmaya odaklanır. Bu noktada sıkça kullanılan yöntemlerden biri clean carrier tekniğidir. Clean carrier; üzerinde veri olmayan, “temiz” fakat güçlü bir taşıyıcı sinyalin, hedef frekansa yollanması anlamına gelir. Sonuçta, dünyadan 36 bin km uzaktaki uydu alıcısı bu sinyali “meşru” zannederek kilitlenir ve gerçek veri bastırılmış ,bozulmuş ve iletişim kesilmiş hale gelir.

Buna ek olarak;

uplink frekanslarının bastırılması,

downlink hatlarının karıştırılması,

uzaydaki uydu alıcıların saturation’a sokulması ile yayınlar kesilir,haberleşme durur,
navigasyon sistemleri çalışamaz hâle gelir.

Şifreleme burada çoğu zaman işe yaramaz; çünkü sistem veriyi değil, sinyali bozar ve kaybolmasına neden olur.

Radar Beacon’lar ve Körleşen Sistemler

Sivil ve askerî hava trafiğinde kullanılan radar beacon’lar (SSR / IFF transponder sistemleri) de elektronik harp açısından kritik hedeflerdir. Beacon sinyallerinin bastırılması veya yanıltılması hâlinde:

• uçakların radar izleri kaybolur,

• kimlik bilgileri alınamaz,

• hava trafik kontrolü güvenli ayrım yapamaz.

Bu durum doğrudan hava sahasının kapatılmasına kadar gidebilecek bir zincirleme bir sonuca neden olur.

Gerçek Olaylar, Teori Değil, Pratik

Yakın geçmişte Yunanistan hava trafik kontrol sisteminin elektronik etkiyle devre dışı kalması, bu tehdidin ne kadar somut olduğunu göstermiştir. Modern, dijital ve kodlu altyapıya rağmen, RF tabanlı sistemlerin etkilenmesi uçuşların durmasına yol açmıştır.

Benzer şekilde, Doğu Akdeniz ve Orta Doğu’da GNSS jamming ve spoofing vakaları,

Baltık ve Karadeniz bölgelerinde sivil uçakların navigasyon uyarıları,

İnsansız hava araçlarının düşürülmeden etkisiz hâle getirilmesi

günümüzde elektronik harbin aktif olarak kullanıldığını ortaya koymaktadır.

Yunanistan örneğinde yaşanan aksaklıklar sadece teknik bir arıza olarak kalmamış; yüzlerce iç ve dış hat seferinin gecikmesine veya iptaline, hava sahasında aksamalara yol açmış ve  ciddi ekonomik kayıplara neden olmuştur. 

Ucuz, Kolay ve Etkili Karıştırma 

Elektronik harbi tehlikeli yapan unsurlardan biri de düşük maliyet–yüksek etki dengesidir.

Milyarlarca dolarlık savunma sistemleri, yerden konuşlandırılmış veya mobil yüksek güçlü jammerlar (high-power jammers) ile ciddi şekilde etkilenmesi  interfere edilmesi ve çalışamaz hale gelmesi mümkün olmaktadır.

Bu sistemler;

hızla konuşlandırılabilir,

mobil olabilir,

kısa sürede geniş alanda etkili olabilir.

Bu nedenle elektronik harp, asimetrik tehditlerin en cazip aracı hâline gelmiştir.

F-35 ve Veri Bağımlılığı

F-35 gibi beşinci nesil platformlar, sahip oldukları sensör füzyonu ve network-centric warfare anlayışı sayesinde güçlüdür. Ancak bu güç, aynı zamanda veri ve bağlantı bağımlılığının sürekli devamıyla gerçekleşir.

Bu durum uçağı değersiz yapmaz; ancak şunu net biçimde ortaya çıkar 

Elektronik harp üstünlüğüne sahip olmayanların  hava gücü de eksik kalır.

F-35, Deniz Platformları ve Veri Bağımlılığı

Radar algısının yanıltılması, veri linklerinin (Link-16 vb.) bastırılması veya navigasyon sinyallerinin karıştırılması hâlinde, platform bilgi üstünlüğünü kaybeder. Teorik olarak 120 milyon dolarlık bir F-35’in, elektronik harp etkisiyle görev dışı kalması bile mümkündür.

Benzer riskler;
uçak gemileri,
kruvazörler,
denizaltılar
için de geçerlidir. Modern deniz platformları da sensör, uydu ve veri linklerine bağımlıdır.

Finansal Sistemler: Görünmeyen Kırılganlık

Elektronik harp yalnızca askerî alanla sınırlı kalmayıp, bankacılık, borsa, ödeme sistemleri ve zaman senkronizasyonu; GNSS ve RF tabanlı altyapılarda da etkilidir. 

• Para transferlerinin aksamasına,

• Finansal piyasalarda panik ve güvensizliğe,

• Ekonomik zincirin kırılmasına

Elektronik harbe Hazırlık  Zorunluluktur.

Elektronik harp artık geleceğin değil, bugünün savaşıdır. Görünmezdir, etkilidir, Sessizdir ama yıkıcıdır.

Elektromanyetik  savaşın ucuz, kolay ve yıkıcı olduğu bir çağda, hazırlıksız olmak sadece ihmal değil, stratejik bir hata ve savaşın kaybıdır.
 

Kaynakça / Referanslar:

NATO, Allied Joint Doctrine for Electromagnetic Spectrum Operations (AJP-3.6), NATO Standardization Office.

U.S. Department of Defense, Joint Publication JP 3-85: Joint Electromagnetic Spectrum Operations, Pentagon.

U.S. Air Force, Electromagnetic Spectrum Superiority Strategy, Washington DC.

RAND Corporation, The Emerging Role of Electronic Warfare in Modern Conflict, RAND Research Reports.

International Telecommunication Union (ITU), Handbook on Spectrum Monitoring, ITU Radiocommunication Bureau.

ICAO, Global Air Navigation Plan (GANP) – CNS vulnerabilities and interference risks, Montreal.

ICAO, Effects of GNSS Interference on Civil Aviation, Safety Report Series.

European Union Aviation Safety Agency (EASA), GNSS Interference and Spoofing – Risk Assessment for Civil Aviation.

FAA, Navigation Systems and Vulnerabilities to RF Interference, Federal Aviation Administration Technical Papers.

NATO CCDCOE, Electronic Warfare and Hybrid Threats, Tallinn.

U.S. Naval War College, Information Warfare and Electronic Attack in Maritime Operations.

Muzaffer Şafak / Haber7

Yorumlar7

  • Semendire 11 saat önce Şikayet Et
    Bu alanda inşallah gerekeni devlet erkan ı tedbir alıyordur
    Cevapla Toplam 2 beğeni
  • Derviş Yunus 14 saat önce Şikayet Et
    Yunanistan hava sahasının kapanması Türkiye'nin bir denemesi miydi?
    Cevapla Toplam 3 beğeni
  • İbrahim 14 saat önce Şikayet Et
    Teknik Üniversitelerin, Savunma sanayii, Teknoloji bakanlığı, Bilgi iletişim sistemleri, ile uğraşan Firma ve Şirketlerin bilgisine.umarim bu yazınızı ilgi alanlarına giren herkes Okur.Ve bu konularda ilgili kurum kuruluşlar ile ve bakanlığin Desteği ile Konferans ve Çalışmalar sıkça Düzenlenir
    Cevapla Toplam 4 beğeni
  • Selim 15 saat önce Şikayet Et
    askeri brifing gibi olmuş ellerinize sağlık .Bu bilgiler halktan ziyade kritik konumda olan sivil kurum ve orduyu ilgilendiriyor.. ama biz milletçe tokat yemeden tepki vermeyen bir zaaf içindeyiz .inşallah gerekli yerler böyle değildir .
    Cevapla Toplam 4 beğeni
  • Kemal 16 saat önce Şikayet Et
    Mükemmel ve günümüze geleceğimize dokunan yapılması gerekeni açıklayan çarpıcı net açıklamalarla uyarıları içermektedir. teşekkürler
    Cevapla Toplam 7 beğeni
Daha fazla yorum görüntüle
Haber7 Mobil Sayfa Banner'ı Kapat