Tam rekabetin geçerli olduğu koşullarda, faiz oranları, para arz ve talebine bağlı olarak belirlenir. Para talebi, para arzından fazla olunca faiz oranları artar, para talebi azaldığında ise faiz oranları da azalır.
Peki para piyasalarında tam rekabet koşullarının geçerli olduğunu söyleyebilir miyiz? Hayır, çünkü merkez bankaları para arzını azaltarak ya da çoğaltarak faiz hadlerini etkileyebilirler. İşte merkez bankalarının kendi hedeflerine ulaşmak için para arzını azaltıp çoğaltmalarına para politikası adı veriliyor.
Peki dünyada son dönemde faiz oranları niye düşük? Çünkü ABD mali krizinin ardından yatırımcılar, kâr beklentileri azaldığı için para talebini azalttılar. İşte bu nedenle özellikle zengin ülkelerin merkez bankaları para arzını çoğaltıp faizleri gerileten bir para politikası izliyorlar ve yatırımların artmasını, işsizliğin azalmasını arzuluyorlar. Dolayısıyla küresel piyasalarda faizler düşük oranlı seyrediyor.
Peki gelişmekte olan ülkelerde faizler niye zengin ülkelere göre yüksek?

(Köşe yazısının tamamını okumak için bu linki kullanabilirsiniz)

Süleyman Yaşar / Sabah