Kudüs'te toplantıdan fazlası! AB için Türk bağımlılığına engel arayışı: Yeni rota gündemde

• Haber7-ÖZEL

Türkiye’yi Doğu Akdeniz’de sıkıştırmak ve Mavi Vatan’da üstünlük elde etmek için ittifak kuran İsrail, Yunanistan ve GKRY ile yeni anlaşmalar için Kudüs’te bir araya geldi.

İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides’in bir araya geldiği zirvede güvenlikten savunmaya, ticaretten ekonomiye birçok konu başlığının ele alınması bekleniyor.

Ancak Rum- Helen ve İsrail’in oluşturduğu ittifakın en kritik dosyası enerji ve Avrupa ile bağlantı yollarını aramak olduğu vurgusunu yapan İsrailli analist Shay Gal, Avrupa’nın enerji bağımlılığının Rusya’dan Türkiye’ye kaydığını ve İsrail’in çözüm arayışı içine girmesi gerektiğine dair yeni bir analiz yayımladı.

İSRAİLLİ ANALİST: AVRUPA ÇIKARLARINI BİRBİRİNE BAĞLAYAN ÜLKELERİZ

Gal, toplantının son derece kritik bir dönemde gerçekleştiğini, Yunanistan ve GKRY’nin Avrupa’nın güneydoğudaki dayanak noktası olduğunu ve İsrail’in bölgede enerji aktörü olmadığı vurgusu yaparak, “Enerji ve bağlantı, yan konular değil; İsrail, Yunanistan, Kıbrıs ve Avrupa çıkarlarını birbirine bağlayan temel unsurlardır” ifadesini kullandı.

İSRAİL, EASTMED BORU HATTINI YENİDEN GÜNDEMİNE ALDI

2003 yılında GKRY’nin tek taraflı olarak girişimde bulunduğu EastMed Boru Hattı Projesi’ne değinen Gal, İsrail ve Kıbrıs gaz rezervlerinin doğrudan Yunanistan’a ve ardından Avrupa’ya bağlanarak Türkiye’ye ihtiyaç duyulmadan AB ile doğrudan anlaşma sağlanabileceği şekilde tasarlandığını vurguladı.

Ocak 2020'de Atina'da imzalanan hükümetler arası anlaşma, açık bir stratejik amacı yansıttığı, coğrafi çeşitlendirme ve egemenlik ile yeni bir işbirliğinin hayata geçmesi planlanmıştı. Ancak 2022 yılında Joe Biden’in EastMed projesinden siyasi desteğini çekti.

Rusya ve Ukrayna savaşının başlamasıyla AB’nin enerji bağımlılığının stratejik bir yükümlülük olduğu ve bağımlılığı azaltma girişimlerinde bulunacağı dönemde EastMed projesinin durulduğunu belirten Gal, “Avrupa, Rus gazına olan bağımlılığını sona erdireceğine söz verdi. Pratikte ise, gazı başka bir yöne yönlendirdi. Nord Stream devre dışı bırakılıp Ukrayna transit yolu kapatılınca, Rus gazı Avrupa'ya Türk Akımı üzerinden ulaşmaya devam etti. Gaz molekülleri Rusya'da kaldı, gelirler doğuya akmaya devam etti, ancak fatura Ankara üzerinden geçti.” belirtti.

RUS BAĞIMLILIĞINDAN TÜRK BAĞIMLILIĞINA

Gal, Türkiye’nin doğalgazı AB’ye stratejik tavizler alabilmek için kullandığını, Rusya’ya olan bağımlıklarının biterek Türkiye’ye bağımlı hale geldiğini vurguladı.

İsrailli analist, Türkiye’nin bölgede vazgeçilmez rolünün üstlendiği Orta Koridor projesi ile pekiştiğini Avrupa’nın bağımlı kalmaya devam ettiğini belirterek, “Trump'ın dünya görüşü büyük koridorları ve pazarlıkçı anlaşmaları destekliyor. Ancak Zengezur koridorundan Ankara ile kişisel diplomasiye kadar Türkiye'nin emellerine gösterdiği hoşgörü, Türkiye'nin vazgeçilmez bir aracı rolünü pekiştiriyor” dedi.

KUDÜS'TE TOPLANTIDAN FAZLASI VAR

Kudüs’te yapılan toplantının 3’lü zirveden çok daha fazlası olduğunu, Avrupa’nın Türkiye ile enerji işbirliğini bertaraf ederek müttefiki GKRY’nin sunduğu EastMed projesini kullanmak zorunda olduğu vurgusu yapan Gal, “Avrupa, Türk arabuluculuğunu "çeşitlendirme" olarak adlandırmaya devam edebilir veya bu kelimeye anlam kazandıracak altyapıyı kurabilir. EastMed bu seçimi zorunlu kılıyor. Tarih, 2022'den sonra Avrupa'nın açıklamalarını değil, yol açıkken kolaycılığa karşı direnci seçip seçmediğini hatırlayacaktır” ifadelerini kullandı.