Bosch'un skandal reklamına tepkiler sürüyor: Türkiye'nin değer dünyası hafife alınıyor

Almanya merkezli elektronik eşya firması Bosch'un, Türkiye pazarı için hazırladığı ve bir köpek annesi üzerinden mesaj verdiği Anneler Günü kampanyasının tepkiler üzerine yayından çekilmesinin yankıları sürüyor. Türkiye gazetesi yazarı Atilla Yayla, bugünkü köşe yazısında kurumun diğer ülkelerdeki aile odaklı reklam politikalarından farklı bir tutum sergilemesini eleştirdi.

Bosch Türkiye'nin Anneler Günü için hazırladığı reklam filminin sıradan bir tartışmanın ötesine geçen anlamlar taşıdığını belirten Yayla, "Tam bi' anne hikayesi başlığıyla yayımlanan reklamda izleyiciye bir kadının çocuklarından söz ettiği izlenimi veriliyor. Fakat filmin sonunda söz konusu çocuğun, kadının oğlum dediği bir evcil köpek olduğu anlaşılıyor. Bu reklam, doğal olarak, büyük tepki çekti ve yayından kaldırıldı." dedi.

"HAYVAN SEVGİSİ BAŞKA, ANNELİK BAŞKA BİR ŞEYDİR"

Hayvanları sahiplenmenin ve bakımlarını üstlenmenin insanların tercih edebileceği bir davranış olduğunu anlatan Yayla, "Evcil hayvanların insanlardaki stresi azalttığı ve onları yalnızlıktan önemli ölçüde kurtardığı da bir gerçektir. Fakat hayvan sevgisi başka, annelik başka bir şeydir. Annelik, insan yavrusuyla kurulan biyolojik, ahlaki, duygusal ve toplumsal bir ilişkidir." ifadelerini kullandı.

Biyolojik anneliğin çocuk doğurmakla başladığına, koruyucu annelik veya evlat edinme gibi durumlarda ise bir çocuğun büyütülmesi ve hayata hazırlanmasıyla şekillendiğine dikkat çeken Yayla, "Bu bağın merkezinde insan olarak çocuk vardır. Bir hayvana ne kadar sevgi gösterilirse gösterilsin, bu sevgi annelik kavramının yerine geçirilemez." ifadelerini düştü.

Köpek sevgisinin annelik adıyla sunulmasının kavramların anlamını çarpıttığını vurgulayan Yayla, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş'ın tepkisini de hatırlatarak şunları kaydetti:

"Annelik yalnızca bir bakım emeği değildir. Neslin devamıyla, insanın dünyaya gelişiyle, aileyle ve toplumun sürekliliğiyle ilgili ve toplumun temeli olan bir kurumdur. Nitekim Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş da tepkisinde, anneliğin reklam diline indirgenerek değersizleştirilecek bir kavram olmadığını, biyolojik veya koruyucu anneliğin bir çocuğun hayatına dokunmakla ilgili olduğunu vurguladı."

Bosch'tan anneler günü reklamı kriz yarattı! RTÜK harekete geçince Nevşin Mengü çıldırdı

"TÜRKİYE TOPLUMUNUN DEĞER DÜNYASINI HAFİFE ALAN BİR TUTUM"

Bosch'un Türkiye ile Avrupa pazarlarında farklı mesajlar vermiş olmasının dikkat çekici olduğunun altını çizen Yayla, konuya "Bosch Avrupa'daki Anneler Günü içeriklerinde çocuklu aile görüntülerini kullanırken, Türkiye'de evcil hayvan sahipliği üzerinden annelik mesajı vermekte. Bu durumda ortada yalnızca başarısız bir reklam tercihi değil, Türkiye'ye yönelik ayrı ve problemli bir kültürel okuma vardır." sözleriyle işaret etti.

Avrupa toplumlarına çocuklu aile, Türkiye'ye ise köpek anneliği mesajı verilmesini eleştiren Yayla, "İster bilinçli ister bilinçsiz yapılsın, Türkiye toplumunun değer dünyasını hafife alan bir tutum olarak algılanmaya açıktır." dedi.

"ŞEHİRLERİ BAŞIBOŞ KÖPEK SÜRÜLERİNE TESLİM ETMEK BAŞKA ŞEY"

Tartışmaya sokak köpekleri meselesinin de eklendiğini belirterek Almanya gibi ülkelerde sahipsiz köpek sorununun çözüldüğünü hatırlatan Yayla, "Türkiye'de sokak köpekleri meselesi ciddi bir kamu düzeni, güvenlik ve şehir hayatı problemi haline gelmiştir. Türkiye'de bu problemi çözmeye dönük her adımın hayvan düşmanlığı gibi gösterilmesi de sağlıklı değildir. Hayvanları korumak başka, şehirleri başıboş köpek sürülerine teslim etmek başka şeydir. Türkiye'ye dışarıdan gelen kimi söylem ve desteklerin, kendi ülkelerinde asla kabul edilmeyecek bir sokak düzenini Türkiye'de savunması ise haklı olarak kuşku uyandırmaktadır." ifadelerini kullandı.

"ANNELİK REKLAMCILIĞIN OYUN ALANINA TERK EDİLEMEZ"

Bosch reklamının tek başına bir reklam kazası olarak geçiştirilemeyeceğini savunan Yayla, yazısını şöyle tamamladı:

"Bu olay, kavramların nasıl dönüştürüldüğünü, aile ve annelik gibi temel kurumların nasıl eritildiğini ve Türkiye toplumuna bazen nasıl farklı bir kültürel gözle bakıldığını göstermesi bakımından önemlidir. Anneler Günü'nde anneliğin merkezine çocuk yerine köpek yerleştirmek, masum bir tercih sayılamaz. Yapılan, anneliğin anlamını genişletmek değil, onu belirsizleştirmektir. Şirketler reklamlarında farklı hikayeler anlatabilirler. Fakat bazı kavramlar reklamcılığın oyun alanına kolayca terk edilemez. Annelik bunlardan biridir. Hayvan sevgisi değerli olabilir ama annelikle eşitlenemez. Bosch'un Türkiye'de karşılaştığı tepki de büyük ölçüde bu yüzdendir. Bu tepki, hayvan sevgisine değil, annelik kavramının ticari bir kaygı ve kurgu içinde çarpıtılmasına yöneliktir."