Ordulu Aybüke, Mars projesiyle dünyanın gündeminde
İTÜ mezunu Aybüke Sude Buzkıran, Mars keşif araçlarının veri aktarım verimliliğini yapay zeka ile yüzde 91 artıran bir sistem geliştirdi. Tumbleweed Mars ekibindeki Türk mühendisin araştırması Antalya'daki IAC 2026 Kongresi'nde sunuldu.
Mars’ta görev yapan keşif araçlarının topladığı bilimsel verilerin Dünya’ya daha verimli aktarılmasını hedefleyen kritik bir araştırma, Türkiye’den genç bir mühendisin imzasıyla uluslararası uzay kamuoyunun gündemine oturdu. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Matematik Mühendisliği Bölümü mezunu Ordulu Aybüke Sude Buzkıran, Tumbleweed Mars ekibi bünyesinde geliştirdiği yapay zeka destekli sistemle dikkat çekici bir başarıya imza attı.
BANT GENİŞLİĞİ VE İLETİŞİM DARBOĞAZINA YAPAY ZEKALI ÇÖZÜM
Kızıl Gezegen yüzeyinde çalışan çok sayıda keşif aracının aynı anda veri göndermeye çalışması; sınırlı bağlantı kapasitesi, kısıtlı bant genişliği ve uydu iletişimindeki yoğunluk nedeniyle ciddi bir planlama problemine yol açıyordu. Buzkıran’ın birinci yazarı olduğu çalışmada geliştirilen yapay zeka destekli sistem, bu sorunu ortadan kaldırmak için devreye giriyor. Araçların batarya seviyelerini, hafızadaki veri miktarını ve görevlerin öncelik sırasını anlık değerlendiren algoritma, hangi aracın ne zaman ve ne kadar veri aktaracağını otomatik olarak belirliyor.
KRİTİK VERİLERİN AKTARIMINDA YÜZDE 91'LİK ARTIŞ
Gerçekleştirilen simülasyonlarda elde edilen veriler, yöntemin başarısını ortaya koydu. Geliştirilen yapay zeka modelinin, özellikle kritik koşullarda görev yapan keşif araçlarından elde edilen hayati bilimsel verilerin Dünya’ya aktarım oranını yaklaşık yüzde 91 artırdığı tespit edildi. Uzay haberleşmesi, görev planlama ve gezegen keşif teknolojilerini kapsayan bu çalışma, sınırlı kaynakların kullanıldığı derin uzay görevlerinde aktarım sırasının önemini kanıtladı.
ULUSLARARASI UZAY KONGRESİ IAC 2026’DA SÖZLÜ SUNUM HAKKI
Genç araştırmacı Aybüke Sude Buzkıran, dikkat çeken bu bilimsel çalışmasını 5-9 Ekim tarihleri arasında Antalya’da düzenlenen Uluslararası Uzay Kongresi IAC 2026 kapsamındaki uzmanlara sözlü sunumla aktardı. Dünyanın farklı ülkelerinden uzay ajanslarını, akademisyenleri ve astronotları bir araya getiren kongrede sunulan proje, Türkiye’den genç araştırmacıların küresel uzay teknolojileri alanındaki potansiyelini bir kez daha gözler önüne serdi.
