Göbeklitepe'de yeni keşif: Kafatası kültü...

Göbekli Tepe’deki insan kemiklerinde Neolitik dönem kafatası kültüyle bağdaştırılabilecek kasıtlı yapılmış izler bulundu.

GİRİŞ 29.06.2017 16:56 GÜNCELLEME 30.06.2017 10:31
Bu Habere 20 Yorum Yapılmış

Şanlıurfa’daki 11.000 yıllık sit alanı Göbekli Tepe’de kazı çalışmaları sırasında parçalanmış halde binlerce insan kemiği ele geçti. Bunların arasında üzerinde oluk izleri, delikler ya da aşıboyası izleri olan kafatası parçaları da bulunuyor.

Arkeofili'nin Science Advances’tan aktardığı makaleye göre ele geçirilen üç yetişkin kafatası parçası üzerinde yapılan incelemeler sonucu, bunların ilk önce derisi yüzülüp üzerindeki etlerinden arındırıldığı, ardından da kemiklere çakmaktaşıyla oyuklar açıldığı anlaşıldı. Veriler, kafataslarını etlerinden arındırmanın o kadar da kolay bir iş olmadığını da gösteriyor, çünkü kasların kemiğe bağlandığı yerlerde kemikler üzerinde kazımadan kaynaklanan çok sayıda çizik bulunuyor.

Kasten bırakılan işaretler, kafataslarında kazara kalmış izlerden açıkça farklılık gösteriyor. Berlin Alman Arkeoloji Enstitüsünden Julia Gresky, bu üç kafatasındaki kazıma izlerinin kasten yapıldığının belli olduğunu, kemiklerde çok derin izler bıraktığını söyledi. Gresky’e göre Göbekli Tepe’de bulunan bu üç kafatası parçası dünyada bilinen en erken oyulmuş kafataslarını oluşturuyor.

Göbekli Tepe’de kazı çalışmaları 1995’te başladı ve kazılarda bugüne kadar sekiz oval yapı açığa çıkarıldı. Bu yapıların ortalarında 5 metreden uzun, insanı andıran T biçimli dikilitaşlar bulunuyor. Yapıların duvarlarında da ortadakilerden daha kısa dikilitaşlar görülüyor.

İP BAĞLANARAK MI ASILDI?

Kafataslarına belli bir amaçla bırakılan oluk ve delik izleri, dikilitaşlardaki özenle yapılmış insan ve hayvan kabartmalarına kıyasla çok daha sade. Bu nedenle araştırmacılar, kafataslarındaki izlerin sergilenmek için değil, ip bağlanarak asılmasına yardımcı olmak için yapıldığını düşünüyor.

Göbekli Tepe’yi ziyaret eden prehistorik insanlar, kafataslarını asarak atalarını anıyor ya da düşmanlarını sergiliyor olabilir. Gresky bunu “ölülerin gücünün canlılara geçtiğini düşünüyorlardı” şeklinde yorumluyor.

 Göbekli Tepe’deki başka buluntular da burayı ziyaret edenlerin kafataslarıyla özel bir ilişkisi olduğu fikrini destekliyor. D yapısındaki dikilitaşlardan birinde, başı olmayan insan betimlemesi görülüyor. Bunun dışında kimi vahşi hayvan betimlemeleri gövdesinden ayrılmış baş olarak yorumlanabilecek yuvarlak şekillerle birlikte resmediliyor. Bazı insan heykellerinin başları kasıtlı olarak kırılırken heykellerden biri gövdesinden ayrılmış baş tutar halde betimleniyor.

Sit alanında bulunan kafataslarından birinde bulunan delik ve oyuklar, bu kafatasının rahatça asılmasını sağlayacak noktalarda bulunuyor. Açılan oyuklar da kafatası asılıyken etrafını saran ipin kaymasını ve alt çenenin düşmesini engelleyecek şekilde konumlanıyor. “Kafatasını bütün bir obje olarak asmanıza olanak tanıyor” diyor Gresky.

Göbekli Tepe, insanlığın avcı-toplayıcılıktan tarımcı bir hayat tarzına geçiş sürecine tarihleniyor. Göbekli Tepe’yi ziyaret eden prehistorik insanlar henüz bitki ve hayvanları evcilleştirmemişler, fakat bu bölge ve çevresinde yerleşerek civardaki kaynaklardan faydalanmışlardı.

Makalenin yazarlarından Lee Clare, yerleşik yaşam tarzına geçişin nüfusun artmasıyla yeni zorluklar yaratacağını belirtiyor. Göbekli Tepe de burayı ziyaret eden grupların ortak kimliğini sürdürmelerine yardımcı oluyordu. Kafatası kültü ritüelleri de bunu destekleyen bir unsur olabilir.

YAZDIR
YORUMLAR 20
  • bozok 2 yıl önce Şikayet Et
    ben de gene petrol bulundu sandım
    Cevapla
  • Mali 2 yıl önce Şikayet Et
    Millet milyarlarca ton petrol doğalgaz buluyor biz kemik bulduk diye yaygara yapıyoruz Aziz Nesin neredesin. ..
    Cevapla
  • Ali Dağ 2 yıl önce Şikayet Et
    kemikleri gören sensin... bu ülkede daha neler var haberin yok :)
    Cevapla
  • melij 2 yıl önce Şikayet Et
    kemikleri biz bulmadik dikkat et, gobekli tepenin kendisinide yabancilar kesfetti
    Cevapla
  • aziz nesinide al 2 yıl önce Şikayet Et
    aziz nesinide alin gidin bu ulkeden..
    Cevapla
  • Eginli 2 yıl önce Şikayet Et
    Adem Aleyhisselamin 8-9 bin yil oncesine dayandigi konusunda kesin bir bilgi yok belki daha fazla zaten misirli firavunlarin tarihi 5000 yillik. cok cok daha eski bende kafadan atacak degilim ama 8-9 bin az bir rakam. Ademin cocuklari tum dunyaya yayilmasi 8-9 bin yila sigacak degil.
    Cevapla
  • ??? 2 yıl önce Şikayet Et
    ekserva desteksiz sallamissin. ac bi bakara suresinin mealini oku.
    Cevapla
  • ekserva 2 yıl önce Şikayet Et
    bildiğini sandığın bilgiler çok yanlış lakin insanoğluna allahuteala ruh vermeden öncede insan beşer olarakta yeryüzündeydi ve ilk insan hz adem değil ilk ruh verilen peygamberimizdir tabikide ondan önce yaratilmis insanlarda vardi ve az araştirma dini bilimsel kaynaklarla bunlari ögrenebilirsin saygılar..
    Cevapla
  • xxxyyy 2 yıl önce Şikayet Et
    Adem (as)'ın yaradılışı 8-9 bin yıl öncesine dayanıyorken 11 bin yıllık insan kafatası bulunduğunun açıklanması bilimsel değil,ideolojik bir yaklaşımın uzantısıdır.Bugün böyle derler yarın yalanlarlar.
    Cevapla
  • kerim 2 yıl önce Şikayet Et
    adem as 8-9 bin yıllık olması çok mu bilimsel?
    Cevapla
  • ilker 2 yıl önce Şikayet Et
    sen nerden biliyon? 8-9 binmiş ufak atın biraz
    Cevapla
  • Derdest 2 yıl önce Şikayet Et
    Bu kemikler üzerine yapılan güya bilimsel açıklamalar hep fasarya.. Sürekli kendilerini yalanlıyorlar sonra da
    Cevapla
Daha fazla yorum görüntüle
DİĞER HABERLER
Son dakika haberi: Türkiye ile Fransa arasında kritik görüşmeler!
YPG’lilerin DEAŞ’lıları serbest bıraktığı hapishanenin görüntüleri