Son dakika: İran ABD müzakereleri Cenevre'de tamamlandı! İran'dan ilk açıklama

Son dakika haberi... İran devlet televizyonunun haberine göre, İran ve ABD arasında Umman'ın aracılığında mesaj alışverişiyle dolaylı görüşmeler Umman'ın Cenevre'deki Büyükelçiliğinde gerçekleşti. Yaklaşık 3,5 saat süren müzakerelerin ikinci turu sona erdi. Katılımcılar, görüşmenin ardından açıklama yapmadan Umman Büyükelçiliği rezidansından ayrıldı.

ERAKÇİ'DEN İLK AÇIKLAMA

Müzakere sonrası açıklama yapan Dışişleri Bakanı Erakçi, "ABD ile temel ilkelerde uzlaştık. Üzerinde çalışılması gereken konular hâlâ var." dedi.

Erakçi, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:

"Bundan sonra izleyeceğimiz yol ve muhtemel bir anlaşmanın metnine gireceğimiz bir dizi ilke üzerinde genel bir anlaşmaya vardık. İki tarafın olası bir anlaşmanın metinleri üzerinde çalışması, metinleri karşılıklı olarak paylaşması ve üçüncü tur görüşmeler için başka bir tarih belirlemesi konusunda mutabık kalındı.

Bu, hızlı bir şekilde anlaşmaya varabileceğimiz anlamına gelmiyor ancak en azından yola girilmiş oldu. Bunun en kısa sürede tamamlanmasını umuyoruz ve bunun için yeterli zaman ayırmaya hazırız ancak metin taslağı hazırlamaya gelince iş biraz daha zor ve detaylı hale geliyor. Son görüşmeye kıyasla iyi bir ilerleme kaydedildi ve şimdi önümüzde net bir yol var ki bence bu olumlu."

HAMANEY'DEN ABD'YE TEHDİT

İran devlet televizyonu IRIB'e göre, Hamaney, Cenevre'de İran ile ABD heyetlerinin 2'nci tur müzakerelere başladığı saatlerde Tahran'daki yerleşkesinde halka seslendi. Hamaney, "ABD Başkanı, son konuşmalarından birinde, 'Amerika, 47 yıldır İslam Cumhuriyeti'ni ortadan kaldıramadı' demiş. Adeta kendi halkına şikayette bulunmuş. Bu iyi bir itiraftır. Ben de diyorum ki; sen de bu işi yapamayacaksın." dedi.

ABD Başkanı Donald Trump'ın "Ordumuz dünyanın en güçlü ordusudur." dediğini hatırlatan Hamaney, "Dünyanın en güçlü ordusu bile bazen öyle bir tokat yiyebilir ki yerinden kalkamayabilir. Bir uçak gemisinden daha tehlikeli olan, onu denizin dibine gönderebilecek silahtır." ifadelerini kullandı.

MÜZAKERELER AVRUPA'YA TAŞINDI

İsrail ve ABD'nin Haziran 2025’te İran'a düzenlediği saldırılar ve 12 gün süren savaş nedeniyle kesintiye uğrayan diplomatik sürecin yeniden canlandırılmasının ardından taraflar, ilk turun yapıldığı Maskat sonrasında görüşmeleri Avrupa’ya taşıdı.

Cenevre’deki görüşmelerde İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi başkanlık ederken ABD tarafını ise ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff temsil etti. ABD heyetinde ayrıca Trump’ın danışmanı Jared Kushner da yer aldı. Görüşmeler, Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi’nin koordinasyonunda yürütüldü.

GÖRÜŞMELER DOLAYLI GERÇEKLEŞİYOR

Erakçi-Busaidi görüşmesinde, İran'ın nükleer konular ve yaptırımların kaldırılması hakkındaki görüş ve düşüncelerinin ele alındığı belirtildi. İranlı Bakan, ülkesinin meşru çıkarlarını ve haklarını güvence altına almak ve bölgede barış ve istikrarı korumak için sonuç odaklı diplomasiyi kullanma konusunda kararlı olduğunu Ummanlı mevkidaşına aktardı.

Umman Dışişleri Bakanı Busaidi ise İran'ın diplomatik yoldaki kararlılığını takdir ederek, bu görüşme turunun başarılı geçeceği umudunu dile getirdi.

İRAN EKONOMİK YAPTIRIMLARA ODAKLANDI

İran Dışişleri Bakanlığı, müzakerelerin bu aşamasında İran müzakere heyetinde teknik, hukuki ve ekonomik uzmanların da yer aldığı ve İran'ın ekonomik yaptırımların kaldırılmasına odaklandığını bildirdi.

Uranyum zenginleştirme ve İran'daki yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılması gibi konular taraflar arasındaki temel anlaşmazlık başlığı olmayı sürdürüyor.

ABD, URANYUM FAALİYETLERİNİN DURMASINI İSTİYOR

İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. ABD ise İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyum stokunun İran dışına çıkarılmasını istiyor.

ABD yönetimi ayrıca İran’ın füze programı ve bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteği de müzakere gündemine taşımak isterken, Tahran yönetimi nükleer program dışındaki konuları görüşmeyeceğini yineliyor.

ABD yönetimi de şu ana kadar görüşmelerin nükleer program üzerinden ilerlediği sinyalini verdi. Diğer yandan İsrail de ABD yönetiminden, nükleer programın sonlandırılması, füze kapasitesinin sınırlanması ve silahlı gruplara desteğin kesilmesi şartlarını gündeme almasını istiyor.