Bin 693 kişi acil böbrek bekliyor!

Mustafa Çiftçi'nin haberi

Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Organ Nakli ve Diyaliz Hizmetleri Daire Başkanlığı'nın verilerine göre, 2012 yılında acil böbrek nakli bekleyen 2 bin 671 kişiden 978'ine nakil yapıldı. Kalan bin 693 kişiye de acil nakil yapılması gerekiyor.

Türkiye genelinde bugüne kadar 4 bin 952 kişiye böbrek nakli yapılırken, bin 297 kişi böbrek nakli beklerken hayatını kaybetti. Nakilden sonra 91 kişi yaşamını yitirdi. Böbrek yetmezliği nedeniyle toplam 53 bin 744 hasta diyaliz tedavisi görüyor.

Organ Nakli Kuruluşları Koordinasyon Derneği Üyesi, Pamukkale Üniversitesi (PAÜ) Böbrek Nakli Merkezi Sorumlusu Doç. Dr. Çağatay Aydın, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2015 yılında 120 bin civarında kronik böbrek hastasının olacağının öngörüldüğünü söyledi.

Böbrek naklinin, organ nakilleri içerisinde rutin haline gelmiş bir ameliyat şekli olduğunu ifade eden Aydın, şu bilgileri verdi:

''Artık ameliyatların standardize olması, ilaçların son yıllarda mükemmele yakın bir hal almasıyla ameliyatlardaki başarı oranı arttı. Bu kadar başarılı olmamıza rağmen böbrek nakillerinde en büyük sıkıntımız yeterli vericinin bulunamaması. Her yıl böbrek yetmezliği hastalarına mevcut hastaların yüzde 10'u kadar eklendiği için hasta sayısı inanılmaz şekilde artıyor. Ama verici sayısı düz bir çizgi şeklinde devam ediyor. Alıcı sayısı giderek artıyor.''

Kadavradan nakil az

Türkiye'de organ bağışı konusunun Avrupa ülkelerinden geride olduğunu ifade eden Aydın, ''Beyin ölümü gerçekleşmiş hastalardan alınan organ sayısını artırmamız gerekiyor. Avrupa ülkelerinde beyin ölümü gerçekleşen hastalardan yapılan nakil milyon nüfus başına 15 iken bizim ülkemizde bu oran 2-3 civarında'' dedi.

İspanya gibi ülkelerde bu oranın milyon nüfus başına 40 olduğunu belirten Aydın, ''Dolayısıyla bizim kadavradan böbrek naklini artırmamız gerekiyor. Kadavradan nakil az olduğu için ülkemizde böbrek nakillerinin birçoğu canlı vericilerden yapılıyor. Bunu da genellikle akrabalar yapıyor. Anne, baba, kardeş ve son dönemlerde eşler birbirlerine çok böbrek veriyorlar'' diye konuştu.

Türkiye'de organ bağışını artırmanın yollarından birinin de hastane yoğun bakım ünitelerindeki yatak sayısını artırmaktan geçtiğini ifade eden Aydın, şunları söyledi:

''Trafik kazası sonrası yoğun bakıma gelen birçok hastanın beyin ölümü gerçekleşiyor. Bu kişilerin birçoğu yeterli yatak sayısı olmadığı için yoğun bakıma alınamıyor. Bizim beyin ölümü teşhisini koyacağımız yerler yoğun bakım üniteleridir. Beyin ölümü gerçekleşen hasta destek cihazları olmadan, diğer ilaçlar olmadan kendi kendine nefes alıp veremeyen, bütün beyin fonksiyonlarını kaybetmiş kişidir. Bu hastaların böbrek, kalp, karaciğer gibi organları hasta yakınlarından onay alınarak bağışlanması sağlanmalıdır. Yoğun bakımda yatak sayısı arttığı zaman buradaki personel de bilinçli olursa organ bağışı sayısı artacaktır.''

Diyaliz tedavisi maliyetli

Böbrek hastalarının diyalizle tedavisinin maliyetli bir yöntem olduğunu dile getiren Aydın, böbrek naklinin maliyetinin neredeyse diyalizin üçte biri olduğunu vurguladı.

Bir diyaliz hastasının yıllık maliyetinin 30 bin dolar olduğunu belirten Aydın, ''Nakil olan bir hastamızda bu rakam 10 bin dolara düşüyor. Arada 20 bin dolarlık fark var. Başarılı böbrek nakli geçirmiş bir hastanın topluma dahil olmasıyla iş gücü kaybının önüne geçiliyor. Bu hastanın bakımının yakınlarına getireceği yük ortadan kalkıyor'' diye konuştu. Aydın, diyalizle tedavi ile böbrek nakli kıyaslandığında böbrek naklinin çok daha iyi bir tedavi şekli olduğunu belirtti.