Anlaşma ile 4 ülke meclisleri ülkeler arasındaki tarihi, ekonomik ve kültürel alışverişin artırılması çalışmalarında ortak hareket edecek.

Dolmabahçe Salonu'nda düzenlenen Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi Parlamento Başkanları Konferansı ardından Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi atılan imzalarla kuruldu.

Anlaşmaya Türkiye adına TBMM Başkanı Köksal Toptan, Azerbaycan adına Azerbaycan Milli Meclis Başkanı Oktay Esedov, Kazakistan adına Parlamento Senato Başkan Yardımcısı Mukkamet Kopoyev ve Kırgızistan adına Meclis Başkanı Aytıbay Tagaev imzaladı.

İmza töreni öncesinde konuşan TBMM Başkanı Köksal Toptan, bugün güçlü ve sarsılmaz bağlarla birbirine bağlı olan kardeş halklar için çok anlamlı bir günün yaşandığını söyledi. Aynı tarih ve kültürü paylaşan fakat farklı lehçelerde olsa aynı dili konuşan ülkelerin parlamento başkanlarını buluşturan toplantının tarihi bir adım olduğunu vurgulayan Toptan,"Ortak imzalarla hayata geçireceğimiz 'Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi' köklerini derin tarihi, kültürel ve insani bağlardan alan kardeşlerimizin somut bir yansıması olacaktır." diye konuştu.

İşbirliği ve dayanışma ruhu içinde yapılacak çalışmaların bugün atıl durumda bulunan potansiyeli hayata geçirme fırsatı sunacağını söyleyen Toptan, "Bu birliktelik, Türk dünyasına ev sahipliği yapan Avrasya bölgesinde, büyük bir refah alanı yaratmamız ve mevcut zorlukların üstesinden gelebilmek için hepimize güç verecektir." şeklinde konuştu.

Hakim olan zorlukların karşısında birlikte mücadele verilmediği sürece başarı sağlanamayacağını belirten Kırgızistan Meclis Başkanı Aytıbay Tagaev, "Bu kurulun oluşturulmasının sonucunda bizim ülkelerin ve halkların arasındaki işbirliği, gerekli yasalarla da sağlanmış olacaktır. Bununla birlikte, bu tür devletlerarası programların gerçekleşmesi için gerekli olan entelektüel, finansal, maddi ve teknik kaynakların, ayrıca bilimsel, kültürel ve eğitim yönünün sağlanmış olması gerekir. " şeklinde konuştu.

Kurulun İstanbul'da oluşturuluyor olmasının önemli olduğunu söyleyen Tagaev şöyle konuştu: "Bu sebeple bugün bizim imzalayacağımız "Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi" yönündeki anlaşmanın "İstanbul Anlaşması" olarak adlandırılmasını da teklif ediyorum. Bu tarihi belge olmakla birlikte Türk dili  konuşan ülkeler parlamentolarının güçlerinin birleştireceği yolundaki ilk adım sayılacağına ben derinden inanıyorum. Bizim dilimiz bir, gönlümüz bir. Bizim birlikteliğimiz sadece sözlerde olmayıp, tarih damarlarımızda da mevcuttur. Bu sebeple asıl Türk Halklarının Birliği o tarihi damarlarda yer almaktadır!  Bu birliği bizim korumamız gerekir ve bunu geliştirmekle sorumluyuz."

Konuşmaların ardından Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi Kuruluş Anlaşması imzalandı. Anlaşmanın ardından katılımcı Meclis Başkanları el ele vererek poz verdi. Daha sonra konuk Meclis Başkanları ve TBMM Başkanı Toptan Dolmabahçe Sarayı önünde hatıra fotoğrafı çektirdi.